پایان نامه ها

چکیده: موضوع این رساله بررسی نقش زنان مسلمان در جنگ‌های صدر اسلام است. جهت بررسی این موضوع سؤال اصلی به این شکل طرح گردید: نقش زنان در جنگ‌های صدر اسلام تا آغاز امویان چه بوده است؟ جهت بررسی سؤال اصلی، فصولی چند در نظر گرفته شد. از آنجایی که بررسی موضوع رساله نیازمند نگاهی اجمالی به جایگاه و موقعیت زنان در جاهلیت، جایگاه و منزلت زن در اندیشه‌ی اسلامی می‌باشد، در آغاز به این مهم پرداخته، سپس نقش زنان مسلمان در جنگ‌های زمان پیامبر (ص)؟ در سه بخش اساسی رزمی، غیر رزمی و بعد از جنگ، مورد بررسی قرار گرفته…

چکیده: بنی‌امیه نخستین سلسله حکومتی مسلمانان پس از اسلام است که خلافت را بر خلاف آموزه‌های قرآن و سنت رسول‌الله (ص) و خلفای راشدین موروثی کردند. این سلسله از سال 41 هجری قمری به خلافت رسیدند و در سال 132 هجری قمری منقرض شدند. امویان در طول دوران حکومتی خود با بحران‌ها و قیام‌های مهمی مواجه شدند که مشروعیت این خلافت را در نزد مسلمین زیر سؤال برد و نقش مهمی را در تضعیف قدرت این سلسله ایفا کردند. قیام‌هایی مانند حرکت حسین بن علی (ع)، واقعه‌ی حرّه و توابین که رهبران این قیام‌ها از شخصیت‌های بزرگ مسلمین بودند که…

چکیده: اسماعیلیان نخستین پس از مرگ اسماعیل بن جعفر، نص امامت را بر فرزندش محمد نهادند و از امامیه جدا شدند؛ این جماعت پس از چند قرن موفق شدند؛ خلافتی شیعی را در سال (297 هجری) از مغرب به بار نشاندند و در سال (358 هجری) فاتحانه مصر را تصرف کرده و دامنه نفوذ دولت شیعی اسماعیلی مذهب را تا مغرب، یمن، شام، ایران، عراق و حتی هند بگسترانند، رسمی شدن کیش اسماعیلیه نخستین، نتیجه عزیمت فرهنگی فاطمیان به مصر بود. در طی تاریخ فرهنگی دولت فاطمیان، مجموعه‌ای از آیین‌ها و مراسم مذهبی شکل گرفت که بی‌تأثیر از مذهب تشیع…

چکیده: در تاریخ سده‌های میانه، سرزمین‌های خلافت عباسی با جنبشی دینی، اجتماعی، فلسفی، سیاسی روبرو شدند که با اوج‌گیری این حرکت‌ها، به‌جایی رسیدند که از نظر سیاسی و قوت، رقیب خلافت بغداد شدند. نهضت شیعه اسماعیلیه یعنی معتقدان به امامت اسماعیل بن جعفر (ع)، بعد از یک دوره طولانی مبارزه در نقاط مختلف جهان اسلام، در اواخر قرن سوم هجری با تشکیل حکومت فاطمیان در شمال آفریقا به سلطه سیاسی دست یافتند و در سال 297 هجری رسماً خلافت خود را در مغرب اسلامی اعلام کردند. فاطمیان به سبب گرایش به مذهب شیعی اسماعیلى، در جهان اهل سنت که عمده…

چکیده: این تحقیق با عنوان مواضع کلامی امام صادقی در برابر زنادقه (اثبات وجود خدا، توحید و برخی صفات الهی) به دنبال پاسخگویی به سؤال از چگونگی مواضع امام صادق (ع) در برابر زنادقه می‌باشد. در فصل اول به کلیات تحقیق پرداخته شده است. فصل دوم دارای دو بخش می‌باشد. بخش اول زنادقه و عقاید آنان درباره وجود خداوند متعال شامل: انکار امور ماوراء الطبیعی و نامحسوس و اعتقاد به ناآفریده بودن عالم و نیز پیدایش جهان به‌خودی‌خود و بی‌نیاز از آفریدگار و جواب امام مطرح ‌شده است. در بخش دوم استدلال‌های امام (ع)که عبارت است از راه فطرت و…

چکیده: قران کریم به قوم بنی‌اسرائیل اهتمام ویژه‌ای دارد و در آیات بسیاری از ویژگی‌های آنان نام برده است. آیات مربوط به بنی‌اسرائیل شامل نعمت‌های خداوند به ایشان، دستورات خداوند، نوع برخورد آنان، انحرافات اخلاقی و اجتماعی و در نهایت فرجام و عذاب آنان است. با توجه به اینکه آیات مربوط به ویژگی‌های منفی قوم بنی‌اسرائیل بیشتر و بارزتر است، در این پژوهش به آن ویژگی‌ها اشاره شده است. از سوی دیگر مردم آخرالزمان که با توجه به روایات، دوره نبوت پیامبر اسلام (ص) تا ظهور امام عصر (عج) و به‌خصوص دوران غیبت کبری را شامل می‌شود، در بسیاری از…

چکیده: هجوم مغولان به سرزمین‌های اسلامی، نتایج سیاسی، اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی گسترده‌ای در پی داشت. در نخستین مرحله‌ی هجوم که در سال 616 ه‌. ق. آغاز شد، در گستره‌ی فلات ایران، حکومت قدرتمند خوارزمشاهی در معرض تهدیدی اساسی قرار گرفت و در تداوم همین یورش‌ها، یکسره از میان رفت. دستگاه خلافت عباسی که گرفتار مجادله با خوارزمشاهیان بود از ظهور دشمن جدید و خطرناکی در مرز دولت خوارزمشاهی ناخرسند نبود. اسماعیلیان نزاری ایران، نخستین حکومت مسلمانی بودند که پس از عبور مغولان از جیحون، با ارسال سفیر، فرمان‌برداری آنان را پذیرفتند. همین اقدام آنان سبب شد که در شرایطی…

چکیده: در سده‌های یکم و دوم هجری، خلاقیت اموری و پس از آن خلافت عباسی با شورش‌ها و جنبش‌هایی مردمی از قبیل شورش خوارج، کیسانیه، زیدیه و خرمدینان در گوشه و کنار قلمرو وسیع اسلامی روبرو شدند. این جریانات مخالف که نشان دهنده نارضایتی‌های سیاسی و اجتماعی بودن، در اغلب موارد در قالبی مذهبی به ظهور می‌رسیدند. نهضت اسماعیلیه تیز یکی از این جریانات سیاسی – مذهبی مخالف بود. اسماعیلیان در تاریخ اسلام و در ایران به دلیل فعالیت‌های سیاسی فکری، فرهنگی و عقیدتی‌شان دارای اهمیت بودند. روند رو به رشد مذهب اسماعیلی نزاری، در سده‌های پس از سقوط الموت…

چکیده: آئین اسماعیلی در بستری کاملاً اعتقادی شکل گرفت و در محیط‌های مختلف سیاسی و اجتماعی رشد و نمو پیدا کرد. بدین ترتیب استقرار حاکمیت نزاریان در الموت و بخش‌های متفرق آن در ایران، نتیجه سال‌ها تلاش صبورانه اعتقادی و کوشش پیگیر سیاسی امامان، رهبران و پیروان آن‌ها بوده است. ترکیب متناسب این دو عنصر صلابت و انعطاف‌پذیری خاصی به این قدرت بخشید. حاکمان الموت از نارضایتی‌های اجتماعی برای قدرت گیری و از الزامات مذهبی جهت تثبیت پایه‌های حکومت دینی خویش بهره گرفتند. از طرف دیگر، پس از چندین قرن حاکمیت عناصر بیگانه بر جامعه ایران و بروز نارضایتی‌های عمومی…

چکیده: ناصرخسرو از حکما و شعرای بزرگ پارسی‌زبان قرن پنجم هجری است که براثر تحول روحی که در سن چهل‌سالگی در وی ایجاد شد تمام دنیا و مظاهرش را رها کرد و عازم سفری طولانی گشت و در این سفر پرماجرا ضمن ملاقات با فاطمیان مصر به عقاید اسماعیلیان گرایش پیدا کرد و به مقام حجتی رسید و از جانب امام فاطمی آن زمان المستنصربالله مأمور دعوت مردم خراسان به مذهب اسماعیلیه شد. با غور و بررسی در محتوای تألیفات ناصرخسرو می‌توان به اندیشه‌های وی پی برد. تألیفات ناصر مشحون از مسائل کلامی، دینی و فلسفی است که وی با…

چکیده: کمیت بن زید اسدی نخستین کسی است که باب مناظره و احتجاج را در شعر باز کرده است؛ و شاعران متعهد شیعی دیگر از او پیروی نمودند. شاعران شیعه با بهره‌گیری از استدلالات عقلی و با اقتباس از قرآن و احادیث، همواره به دفاع از اهل‌بیت عصمت و طهارت (ع) و پیروان ایشان در برابر دشمنان ایشان می‌پرداختند. از شعرای متعهد شیعی، کمیت بن زید اسدی در دوره اموی و دعبل بن علی خزاعی در دوره عباسی با احتجاج به دفاع از حقّ غصب شده اهل‌بیت (ع) پرداختند. در اشعار کمیت و دعبل مبانی و مباحث احتجاج چهار عنوان…