چکیده:
گستردگی نقش مصلحت در تشریع احکام اولیه و ثانویه از یکسو و از سویی دیگر نقش کلیدی مصلحت در جعل احکام حکومتی، موجبات وسعت دامنهی ابتلا مکلفین به مصلحت را فراهم آورده است. از اینرو بهتبع گستردگی این دامنه، ضرورت پرداختن به مصلحت، مشخص کردن مصالح معتبر و منابع و ملاکهای مصالح مؤثر در احکام و قوانین بر هر محققی که در زمینههای دینی قصد پژوهش داشته باشد، پدیدار میگردد. در این رساله نگارنده قصد دارد، با روش تحلیلی بنیادی در سه فصل که هر فصل متشکل از سه یا چهار بخش است، به تحقیق در معنای مصلحت، انواع مصلحت، روش یا روشهای کشف مصلحت، تفاوت دیدگاه اندیشمندان مختلف در مورد مصلحت، نقش عقل در کشف مصالح و … بپردازد. شایان ذکر است که در فصل اول به مقدمات و مبادی مباحث پرداخته شده و در ادامه در فصل دوم که هسته اصلی بحث است نظریات فقها در مورد تبعیت وعدم تبعیت احکام از مصالح و ادلهی هرکدام بر ادعای خویش مطرح میشود. در پایان در فصل سوم پس از بیان ملحقات به مبحث مصالح و مصلحت از نگاه اهل سنت، فتاوایی از فقهای شیعه که مصلحت ملاک جعل آنها است و نظریات آنها در مورد نقش مصلحت در احکام ذکر میگردد.