بررسی تطبیقی صدقات (صدقه، خمس، زکات) در فقه فریقین

چکیده:

صدقه به هر نوع بخشش مالی و غیرمالی که به‌قصد رضای خدا باشد اطلاق می‌گردد که شامل واجب و مستحب می‌باشد؛ و در اسلام دارای ارزش بسیار زیادی است. یکی از صدقات واجب خمس است که تمام مذاهب اسلامی (شیعه و سنی) در اصل وجوب خمس اتفاق نظر دارند تنها اختلاف میان آنان موارد و مصارف خمس است که اکثر اهل سنت معتقدند خمس تنها به غنائم جنگی تعلق می‌گیرد ولی امامیه معتقدند هر چیزی که کلمه غنیمت بر آن صادق باشد خمس آن واجب است. سبب این اختلاف تفسیر کلمه غنیمت در آیه 41 سوره انفال است که در این پایان‌نامه با توجه به دلایل عقلی و نقلی ثابت شده است خمس منحصر به غنائم جنگی نیست. از طرف دیگر دیدگاه‌های مختلف در مورد نحوه تقسیم خمس وجود دارد که دیدگاه مالیاتی آن مورد پذیرش می‌باشد. زکات یکی دیگر صدقات واجب است که به معنی رشد و تزکیه بوده و به سبب مطرح شدن در کنار نماز در قرآن اهمیت آن آشکار است. در اصل وجوب زکات نیز اختلافی بین مذاهب اسلامی وجود ندارد اما در منابع زکات بین فریقین اختلاف‌نظر وجود دارد. به‌عنوان مثال اهل سنت، زکات را برای کالاهای تجاری و معادن واجب دانسته‌اند، به‌جز حنفی که زکات را در معادن نمی‌پذیرند مال حلال مخلوط به حرام را در ردیف لقطه قرار داده‌اند ولی امامیه خمس را برای آن قائلند از طرف دیگر در نحوه توزیع زکات نیز اختلاف دیدگاه وجود دارد که با پذیرش دیدگاه مالیاتی تمام این اختلافات برطرف می‌گردد.

کلیدواژه‌ها: صدقه، خمس، زکات، غنیمت، مذاهب اسلامی، غنائم جنگی، دیدگاه مالیات.

فصول پایان‌نامه:

این تحقیق در پنج فصل ارائه شده است:
فصل اول: «کلیات»
فصل دوم: «صدقه در لغت»
فصل سوم: «خمس»
* گفتار اول: واژه‌شناسی
* گفتار دوم: ادله خمس
* گفتار سوم: دیدگاه فریقین درباره خمس
فصل چهارم: «زکات»
* شرایط زکات
فصل پنجم: «بخش تطبیقی»
نتیجه‌گیری.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *