ادیان،-مذاهب-و-فرق

چکیده: مذهب اسماعیلیه و امامیه در شش امام نخست مشترکند، اما در جانشینی امام صادق (ع) اختلاف دارند. امامیه (دوازده‌امامی) قائل به امامت موسی کاظم (ع) است اما اسماعیلیه (هفت‌امامی) با قائل بودن به امامت اسماعیل بن جعفر صادق (ع) و یا فرزند او محمد بن اسماعیل، مسائل تازه‌ای را در باب امامت و نبوت و ادوار شریعت به میان آوردند. هرآینه، عقیده‌ی محوری در اندیشه‌ی امامیه، عقیده‌ی امامت بود که در زمان امام جعفر صادق (ع) پرورانده و پرداخته شد؛ این عقیده که بعداً شیعیان اثنی عشری و اسماعیلی، در اساس، آن را در کانون اصول عقاید خود حفظ…

چکیده: پایان‌نامه حاضر، ابعاد مختلف مهدویت و اعتقاد به شئون مختلف مربوط به حضرت مهدی (عج) همچون: ظهور، غیبت، طول عمر، وجود فعلی و حیات آن حضرت، نسب شریف آن امام، فواید غیبت ایشان و پاسخ شبهه‌هایی در زمینه مسائل مختلف مهدویت را بیان می‌کند. نویسنده در شش فصل و یک خاتمه به امور مذکور در این نوشتار پرداخته است. در فصل اول کلیاتی از بحث و مفهوم اصطلاحی و لغوی مهدویت، معنای مهدی (عج) در قرآن و لغت، جایگاه مهدویت در قرآن، حدیث و شعر مطرح شده است؛ در فصل دوم اصل اعتقاد به مهدی (عج) نزد مسلمانان و…

چکیده: اندیشه مهدویت و اعتقاد به اینکه در آخرالزمان شخصی با عنوان مهدی، زمین را که از ظلم و جور پر شده است، مملو ازعدل و داد می‌کند، همواره در آموزه‌های اسلامی مطرح بوده و اصل آن مورد اتفاق تمامی فرقه‌های اسلامی بوده است. در این میان شیعیان بیش از دیگران به این اصل به‌عنوان رکنی ایمانی اهتمام ورزیده‌اند. اما از آنجا که اندیشه مهدویت در میان فرقه‌ها و جریانات مختلف شیعی یکسان نبوده و هرکدام به‌گونه‌ای خاص به آن معتقدند، نگارنده به بررسی تطبیقی اندیشه مهدویت میان دو فرقه‌ی مهم از تشیع یعنی «امامیه» و «اسماعیلیه» پرداخته است. در…

چکیده: رساله حاضر با عنوان «بررسی تطبیقی علائم حتمی ظهور در روایات فریقین»، نشانه‌های حتمی ظهور امام زمان (عج) را در روایات فریقین، به‌صورت تطبیقی بررسی نموده و مشترکات و موارد افتراق آن‌ها را روشن ساخته و به این سؤال پاسخ داده که؛ علائم حتمی و مصادیق مشترک و افتراقات روایات نشانه‌های حتمی ظهور در منابع فریقین چیست؟ در نهایت به این نتیجه رسیده؛ از میان 1439 حدیث مباحث مهدویت، 17 حدیث در تقسیم نشانه‌ها به حتمی و غیر حتمی نقل گردیده و تعداد پنج نشانه (یمانی بر اساس دو حدیث، خسف بیداء در دو حدیث، قتل نفس زکیه در…

چکیده: عقیده به وجود مهدی موعود (ع) یک عقیده اسلامی است؛ و از ارکان مذهب امامیه به شمار می‌رود، مهدویت عقیده‌ای است قطعی که به‌وسیله اخبار متواتر و قطعی الصدور به اثبات رسیده است. لیکن بسیاری از مسائل مربوط به آن نیاز به تحقیق و بررسی دارد، مسائلی از قبیل: طول عمر، غیبت طولانی، علت غیبت، فواید امام در زمان غیبت و ده‌ها مسأله دیگر، این رساله در پی اثبات این مطلب است که، غیبت یک امر نو و فوق‌العاده نیست، بلکه از سنن الهی به شمار می‌رود؛ و در طول تاریخ انبیاء می‌توانیم این سنت را مشاهده کنیم. در…

چکیده: در دورانی که شاهد اختلافات شدید فکری و تضادهای اساسی بر سر مسائل مختلف هستیم شناخت اهل‌بیت (ع) و گوش جان به سخنان آن بزرگواران سپردن و اقتدا به آن‌ها می‌تواند راه گشای خوبی برای حل اختلافات باشد که لازمه‌ی این کار شناخت حق اهل‌بیت (ع) و به‌جا آوردن و ادا کردن آن حقوق است. حقوقی که حتی در مذاهب و فرقه‌های غیر تشیّع مذاهب اهل سنت نیز به رسمیت شناخته شده است و از زبان بزرگان آن‌ها نیز در کتبشان نقل گردیده است. از این‌رو تحقیقی که پیش روی شماست پژوهشی است پیرامون بررسی حقوق اهل‌بیت (ع) از…

چکیده: اهل‌بیت (ع) به‌عنوان جامع علوم انبیاء، در پاره‌ای از روایات خویش به بیان بخش‌هایی از کتب انبیاء سلف پرداخته و در اتجاجاتشان با اهل کتاب، به کتب آنان استناداتی داشته‌اند. پژوهش پیش رو به دنبال تشکیل مجموعه‌ای از منقولات ائمه (ع) از تورات و انجیل و تطبیق آن با عهدین کنونی است. این پژوهش در گام نخست روشن می‌کند که تورات و انجیل اصیل، نزد ائمه (ع) موجود بوده و با آنچه نزد اهل کتاب بوده تفاوت داشته است؛ اگر چه در برخی از احتجاجات خویش درباره کتب آنان نیز اظهارنظر کرده‌اند که از نتایج این استنادات، روشن شدن…

 چکیده: تکفیر سلاحی مؤثر برای جداسازی پلیدی و کفر از دامان اسلام است، دقت و توجه به معیارها و موارد جواز تکفیر در بکار گیری صحیح و بجا از آن ضروری است. شناخت دایره‌ی اسلام و مسلمین و تفکیک آن از دایره‌ی مؤمنین دارای اهمیت فراوانی است. حریم اسلام و مسلمین دارای قداست و ارزش فوق‌العاده‌ای است که ورود به آن سهل و آسان است و خارج کردن مسلمانی از این حریم به دلیلی یقینی نیازمند است. ابراز شهادتین برای قرار گرفتن در دامن اسلام و در زمره‌ی مسلمین کفایت می‌کند و روایاتی که متضمن کفر برای گروه‌هایی از مسلمین…

چکیده: ولایت تکوینی عبارت است از ولایت تصرف در امور تکوینی، همراه با علم به تمام تفاصیل و اسباب آنچه که در آن تصرف کرده، به‌گونه‌ای که بدون استفاده از اسباب طبیعی متعارف، حقیقتی را به حقیقت دیگر، یا صورتی را به‌صورت دیگر تبدیل کند و اختیار این کارها نیز از این جهت به دست او باشد. ولایت تکوینی، شأنی از شئون اهل‌بیت (ع) است که در حدود و گستره‌ی آن اختلاف است، از این‌رو، بعضی از راویان و محدثانی که روایاتی که حاکی از کرامت‌های اهل‌بیت (ع) را نقل می‌کرده‌اند، متهم به غلو شده‌اند. در این تحقیق، به بررسی…

چکیده: تاریخ‌نگاری از دغدغه‌های مهم اندیشمندان سلف بوده است از این روی مورخین، بسیاری از وقایع مهم تاریخی را مضبوط کرده‌اند. با وجود اینکه آنان در ضبط وقایع تاریخی زحمات فراوانی متحمل گشته‌اند، متأسفانه در نگارش تاریخ اندیشه، کوتاهی بزرگی صورت گرفته است، به‌طوری‌که باید اذعان کرد کتاب‌های تاریخی، خصوصاً مصادر اولیه از تاریخ اندیشه تهی‌اند. خاندان‌های بزرگی مانند امویان که حدود یک قرن و بنی‌العباس که قریب به پنج قرن عهده‌دار حاکمیت و خلافت جامعه اسلامی بودند، هرکدام گرایش‌های عقیدتی متفاوتی را داشتند. در درون آن‌ها نیز تفاوت‌های عمده عقیدتی مشهود است، شخصیتی مانند معاویه بن ابی سفیان کاملاً…