چکیده: سرزمین شام یکی از مناطقی بود که شاهد وجود مجموعههای مردمی شیعه و گاه ظهور حکومتهای محلی و منطقهای شیعهمذهب بود. ازجمله مناطق شیعهنشین سرزمین شام، شهر حلب بود که به مهمترین مرکز سکونت شیعیان تبدیلشده بود. شواهد زیادی وجود دارد که اکثریت مردمان حلب تا زمان ایوبیها بر مذهب تشیع امامی بودند. گسترش تشیع در این شهر بستگی زیادی به حکومتهای حمدانیان و مرداسیان داشت. در مورد اوضاع فرهنگی و اجتماعی شیعیان سرزمین شام و بخصوص شهر حلب که علیرغم دوری آن از شهرهای شیعهمذهب همچون بغداد، قم و ری، از مناطق مهم شیعهنشین در قرون 4 و…