چکیده:
پژوهش حاضر با هدف بررسی زهد و جلوههای عینی آن از نوع توصیفی، تحلیلی است که برای پاسخ به سؤالات زیر طراحی شده است؛ نخست اینکه حقیقت زهد چیست؟ و دیگر اینکه جلوه-های عینی آن در اخلاق فردی، اجتماعی و سیاسی چه چیزهایی میباشند؟ در پاسخ به سؤال اول گفته میشود زهد به معنای بیرغبتی به دنیا و اکتفا کردن به آن به اندازه ضرورت میباشد؛ و مقصود از جلوههای عینی زهد در اخلاق فردی، عینیت بخشیدن به همین معنا میباشد، بهگونهای که زهد در تمام جوانب زندگی فرد قابل مشاهده شود، این زهد در اخلاق فردی میتواند در عرصههای مختلفی مانند دنیاگریزی، آزادی از بند اسارتهای مادی، زهد در خوراک و پوشاک و زهد در بهرهمند شدن از خوشیها و لذات تجلی کند. در رابطه با جلوههای عینی زهد در اخلاق اجتماعی مهمترین محورهای شناخته شده، پرهیز از زهد فروشی در برخورد با مردم، حفظ کرامت انسانی، حضور فعال در عرصه اجتماع و یاریرسانی به نیازمندان تحت عنوان گشادهدستی و مواسات می-باشد. زهد در اخلاق سیاسی نیز دارای جلوههایی همچون ساده زیستی، عدالت محوری، زهد در جاهطلبی و همدردی با اقشار ضعیف مردم میباشد. بهصورت عمده جلوههای عینی زهد، اعمال و رفتاری هستند که بر پایه تفکر زهد منشانه از پیشوایان دین صادر شدهاند.