پایان نامه ها

چکیده: رساله حاضر شامل یک مقدمه و چهارفصل و یک سرانجام است. در فصل اول به زندگانی، شخصیت، اساتید، شاگردان و وفات فارابی اشاره‌شده است، همچنین در این فصل به تأثیر فارابی در آیندگان و متفکران پس از خود من‌جمله ابوالحسن عامری (فت 381 ه. ق.) ابن‌سینا (428-370 ه. ق.)، ابن‌رشد (595-520 ه. ق.)، ابن میمون (متولد 530 ه. ق.)، ابن‌باحه (فت 533 ه. ق.)، لوکری، سهروردی (587-549 هه. ق.)، خواجه‌نصیرالدین طوسی (672-597 ه. ق.)، میرداماد (فت 1041 ه. ق.)، ملاصدرا (فت 1050 ه. ق.) و ملاهادی سبزواری (1288-1212 ه. ق.) اشاره‌کرده و در ضمن به بیان آثار و تألیفات…
چکیده: علوی در لغت به معنای منسوب به علی است و در اصطلاح به کسی گفته می‌شود که حضرت علی را بر سه خلیفه دیگر ترجیح داده و پیرو آن حضرت است. علویان حدود 8 قرن پیش به سرزمین آناتولی آمدند و الان حدود یک‌سوم جمعیت ترکیه را تشکیل می‌دهند و حدود 20 الی 25 میلیون جمعیت دارند. در تمام مناطق ترکیه علویان زندگی می‌کنند ولی بیشتر آن‌ها ساکن در غرب و جنوب ترکیه هستند. علویان از حیث ادب و هنر خیلی قوی هستند و از زمانی که به آناتولی آمدند ده‌ها شاعر برجسته ظهور کرده است که نمونه اشعار…
چکیده: با نظر بر آراء مستشرقان و پژوهندگان غربی در خصوص موعودگرایی شیعی در دوران معاصر متوجه تفاوت‌های متعدد آراء ایشان درزمینه‌ی مهدویت شیعی با آراء متکلمان برجسته شیعه می‌شویم. در دوران معاصر به‌خصوص پس از انقلاب اسلامی ایران پژوهندگان غربی با رویکردهای متفاوتی به موضوع موعودگرایی در تشیع و آثار و نتایج آن پرداخته‌اند که دراین‌بین رویکردهای سیاسی، اجتماعی، کلامی و تاریخی سهم بیشتری دارند. در این رساله اهتمام بر این موضوع بود که آراء و برخی از شبهات اصلی مهدویت از ناحیه برخی از مستشرقان همچون دکتر ساچدینا را با رجوع به منابع اصلی به‌طور تطبیقی پاسخ دهیم…
چکیده: شیعیان دومین جمعیت بزرگ جهان اسلام‌اند که در اکثر کشورهای اسلامی حضور دارند. بر اساس آخرین آمارها نزدیک به درصد جمعیت مسلمانان جهان را شیعیان تشکیل می‌دهند. مطالعه سیاسی وضعیت شیعیان در خلال دو دهه گذشته توجه تعداد زیادی از اندیشمندان را در رشته‌های مختلف به خود جلب کرده است. امروزه به‌خصوص بعد از پیروزی انقلاب اسلامی ایران شیعیان در کانون توجهات بین‌المللی قرار دارند. تحولات سیاسی – اجتماعی جهانی به‌خصوص در جهان اسلام باعث شده است شیعیان این کشور روز بروز بر تحرکات سیاسی – اجتماعی خود در مسائل مختلف داخلی و بین‌المللی بیافزایندکه لازم است نسبت به…
چکیده: در این پژوهش، مسئله‌ی کلامی رابطه‌ی دین اسلام و مردم‌سالاری را به مسئله‌ی جامعه‌شناختی تأثیر دیدگاه‌ها و مواضع روحانیت شیعه بر شیوه‌های مردم‌سالارانه‌ی اداره‌ی جامعه تبدیل کردیم و هدفمان این بود که این تأثیر را از دل جنبش‌های نیمه‌ی اول سده‌ی 20 میلادی در ایران و گذارهای دموکراتیکِ موفّق یا ناموفق در جنبش مشروطه و جنبش ملّی استنباط نماییم. ما نشان دادیم که مناسب‌ترین روش و رویکردِ پژوهشی برای بررسی این موضوع، تحلیل تطبیقی _ تاریخی در حوزه‌ی راهبردی جامعه‌شناسی تاریخیِ تحلیلی است و درنهایت، سه جنبش گذار در سه دوره‌ یا مقطع تاریخی را برای مقایسه‌ی تاریخی در…
چکیده: منقبت سرایی یکی از گونه‌های شعر فارسی است که از آغاز شکل‌گیری ادبیات دری تاکنون به شیوه‌های مختلف اما با مقاصد متعالی و یگانه در سرودهای بسیاری از شاعران شیعی و حتی سنی رواج داشته است. به دلیل سیاست‌های مذهبی صفویه و آزادی بیان شاعران، این دوره، زمان اوج‌گیری چنین شیوه‌ای است. در این رساله من کوشیده‌ام مناقب امیرالمؤمنین (ع) را در قرن دهم و یازدهم هجری نقد و بررسی کنم، به این منظور، ابتدا مختصری در مورد تاریخ تشیع خصوصاً در ایران نگاشته‌ام و سپس به بررسی تاریخ اجتماعی، سیاسی، فرهنگی و ادبی ایران در اواخر قرن نهم…
چکیده: بررسی تاریخ قرآن کریم از منظر روایات موجود در کتاب بحارالانوار الجامعه لدرر اخبار الائمه الأطهار (ع) به همراه بیان آراء قرآن‌پژوهان، حائز اهمیت است. ازآنجاکه بحارالانوار بزرگ‌ترین دایرۀ المعارف تشیع است، بررسی این روایات و تبیین دیدگاه‌های علامه مجلسی نگاه ویژه‌ای را می‌طلبد. در این پژوهش پس از بیان روایات وحی و نزول قرآن، جمع‌آوری قرآن، قرائات و احرف سبعه و نقل دیدگاه علامه مجلسی به تبیین آراء قرآن‌پژوهان معاصر شیعه و مشاهیر اهل سنت پرداخته‌شده و در صورت وجود تعارض میان آراء آن‌ها با دیدگاه‌های علامه مجلسی، تطبیق و مقایسه صورت گرفته است. علامه مجلسی در مورد…
چکیده: فرهنگ در پیدایش، جهت‌دهی و گسترش اندوخته‌های مادی و معنوی بشر تأثیر قابل‌توجه دارد. فرهنگ و تمدن اسلامی حاصل دستمایه‎های دینی و تأکید مؤثر دین اسلام بر مؤلفه‌های آن است. شکل‌گیری و تکوین فرهنگ و تمدن اسلامی از عصر رسول خدا (ص) صورت پذیرفته و سپس امامان شیعه (ع) و پیروان آنان در گسترش آن تأثیر به سزایی داشتند. پس از غیبت صغرا (260 ق) شیعیان امامیه در دگرگونی فرهنگی جهان اسلام نقش مهمی ایفا کردند. در این پژوهش تبیین نقش فرهنگی شیعیان امامیه در مقطعی از تاریخ اسلام موردنظر است که فرهنگ و تمدن اسلامی دوران طلایی و…
چکیده: برآمدن دولت آل بویه (320 _ 447 ه.ق/932 _ 1055 م) که در راستای استقلال طلبی عنصر ایرانی صورت گرفت و بنیان‌گذاران آن دولت با استفاده از ضعف خلافت عباسی توانستند تا مرکز خلافت عباسی غلبه نمایند، عامل مهمی در تاریخ سیاسی و به‌ویژه تاریخ مذهبی ایران به شمار می‌آید، بدان خاطر که حاکمیت یکصدو اند ساله دولتمردان شیعی مذهب بویهی بر قسمت اعظم ایران در قرن چهارم هجری قمری، مجال مساعد و فرصت مغتنمی برای شیعه امامیه بود که توانست تا حد امکان در صدد گسترش و توسعه عقاید خویش برآید. در حقیقت، شیعه توانست در بستری که…
چکیده: در این کار تحقیقی مختصر، ابتدا در فصل نخست به معرفی اجمالی از دین مبین اسلام و مذهب تشیع و فرقه وهابیت پرداختم. در فصل دوم، سعی نمودم به اموری چند که از مسلمات در نزد عموم مسلمین بشمار می‌آید بپردازم و با توضیح مختصر، اما مفید درباره این امور تقریباً مورد اتفاق نزد گروه‌های مختلف اسلامی، از مقدمه‌چینی‌های تکرار هنگام بحث و احتیاج، خود را رهایی بخشم. در فصل سوم اشکالاتی را که شیعیان در مسئله توحید و شرک (نظری) بر وهابیان وارد می‌دانند مطرح کردم. نخست آنچه از بیانات علما وهابی را که صراحتاً یا بالملازمه از…
چکیده: اتفاقات و جریاناتی که باعث تردید و انحراف برخی معتقدین به امامت امام صادق (ع) پس از شهادت ایشان در پذیرش امامت امام کاظم شد، نقطه درنگی در جریان شیعه به شمار می‌رود. همزمانی این حوادث با تحولات سیاسی، فکری _ فرهنگی و گرایشات درون مذهبی انحرافی؛ مطالعه پیامدهای این تحولات بر این چالش را ضروری می‌سازد. جریان عباسی حاکم با شعار دعوت به رضایت خاندان پیامبر توانسته بود تمایلات مردم را به خود جلب کند و با همین ابزار از قوای جامعه دوستدار اهل‌بیت: برای سرنگونی امویان نهایت استفاده را برد. ایشان پس از گذراندن دوره تثبیت، در…
چکیده: سرزمین شام یکی از مناطقی بود که شاهد وجود مجموعه‌های مردمی شیعه و گاه ظهور حکومت‌های محلی و منطقه‌ای شیعه‌مذهب بود. ازجمله مناطق شیعه‌نشین سرزمین شام، شهر حلب بود که به مهم‌ترین مرکز سکونت شیعیان تبدیل‌شده بود. شواهد زیادی وجود دارد که اکثریت مردمان حلب تا زمان ایوبی‌ها بر مذهب تشیع امامی بودند. گسترش تشیع در این شهر بستگی زیادی به حکومت‌های حمدانیان و مرداسیان داشت. در مورد اوضاع فرهنگی و اجتماعی شیعیان سرزمین شام و بخصوص شهر حلب که علی‌رغم دوری آن از شهرهای شیعه‌مذهب همچون بغداد، قم و ری، از مناطق مهم شیعه‌نشین در قرون 4 و…