پایان نامه ها

چکیده: با رحلت پیامبر گرامی اسلام (ص)، بار دیگر سایه جاهلیت بر جامعه اسلامی گسترده شد و جنگ قدرت میان اصحاب شروع شد و دین به‌عنوان عامل توجیه‌کننده این نزاع سیاسی مورد استفاده قرار گرفته و بدین ترتیب، جاهلیت در قالبی نوین در جامعه بروز کرد. این روند تا جایی ادامه پیدا کرد که معاویه به قدرت رسید و با تبلیغات سنگین و ایجاد فضای بسته سیاسی مبتنی بر جهل، فریب و نیرنگ، یزید را برای خلیفه بر پیکر زخمی جامعه اسلامی تحمیل کرد. امام حسین (ع) به‌عنوان شخصیتی الهی که پرورش‌یافته دامان پیامبر اسلام (ص) بود، جامعه را در…

چکیده: در قرآن کریم واژه اصلاح در معانی مختلفی از قبیل نیکویی، آشتی دادن، رفع نقص، شایستگی، سامان‌بخشی و بهبود‌بخشی در تمام امور جاری جامعه به کار رفته است. روشن است که برای اصلاح نابرابری‌های اجتماعی و سیاسی و برچیده شدن ظلم و ستم از جامعه، وجود مصلحان، امری ضروری‌ خواهد بود. اگرچه اصلاحات در جامعه بشری شامل ابعاد گوناگون ‌دینی، سیاسی، فرهنگی و اقتصادی است، اما قرآن در ابتدا، اصلاح نفس را مورد توجه قرار داده و سپس به اصلاح جامعه در سایر حوزه‌ها پرداخته است. اصلاح خداباوری و انگاره معاد، اصلاح نگرش عمومی به حکومت بر اساس آگاهی…

چکیده: این پژوهش ضمن معرفی فرقه‌های شیعی امامیه، زیدیه و آقاخانیه و تاریخچه پیدایی هر یک از آن‌ها به رویکردهای این مذاهب در مقوله امامت می‌پردازد و مطالبی چون: تعریف امامت، ضرورت وجود امام، نحوه تعیین امام، صفات و ویژگی‌های امام مانند عصمت، علم، افضلیت و مصادیق امام را از دیدگاه این مذاهب مطرح کرده و نقاط اشتراک و افتراق آن‌ها درباره امامت را شرح می‌دهد. نویسنده در چهار فصل به این موضوعات پرداخته است. فصل اول به کلیاتی درباره مفهوم لغوی امامت و تعریف امامیه، زیدیه و آقاخانیه اختصاص دارد. در فصل دوم امامت از دیدگاه زیدیه بررسی شده…

چکیده: آثار انتظار ظهور در سازندگی فرد و جامعه موضوع این پژوهش است. تربیت به معنای ایجاد تحول در ابعاد وجودی و رفتاری انسان، عوامل گوناگونی دارد که انتظار ظهور منجی یکی از آن‌هاست. انتظار می‌تواند مثبت یا منفی باشد؛ عدم بصیرت در دین، اعتقاد به نبودن تکلیف درباره امربه‌معروف و نهی از منکر در دوران غیبت، رها کردن جامعه برای ترویج ظلم و فساد، توهم انجام کارها توسط امام زمان (عج) به‌وسیله معجزه، توهم عدم رفع تباه‌کاری‌ها جز به دست معصوم و جدایی دین از سیاست، عواملی است که انتظار ویرانگر و منفی را به همراه می‌آورد؛ اما از…

چکیده: در این پژوهش دیدگاه‌های تفسیری مفسّران شیعه و اهل سنت درباره آیات مربوط به ولایت امام علی (ع) و فضایل و ویژگی‌های ممتاز ایشان برای احراز مَسند خلافت و امامت، منعکس و احادیث نبوی مشهور در شأن آن حضرت نیز وارسی گردیده است. این نوشتار در چهار فصل و یک خاتمه سامان یافته است. نویسنده در مقدمه به بررسی ضرورت مسأله ولایت و اهمیت آن در جامعه اسلامی پرداخته و مفهوم ولایت در لغت و قرآن کریم و استعمال گوناگون این واژه در کتاب خدا و اقسام آن را ذکر می‌کند. در فصل اول وی به تبیین آیه ولایت…

چکیده: علی (ع) تنها امام معصوم از میان ائمه اطهار (ع) است که توانست در شرایط بسیار حساس و نابسامان آن روزگار، زمام حکومت را به دست گیرد. بدون تردید، یکی از مسائل عصر او دشمن‌شناسی، شیوه رفتار با مخالفان، سیاست‌ها و راه‌کارها جهت حل مشکلات به وجود آمده بود که این پژوهش به علل و زمینه‌های مخالفت‌ها، گونه‌های مخالفین، شیوه‌های مخالفان و برخورد امام با مخالفان در ابعاد مختلف، از دیدگاه نهج‌البلاغه پرداخته است. با رحلت پیامبر (ص)، علی (ع) به مدت بیست‌وپنج سال خانه‌نشین شد و پس‌ازآن خلافت ظاهری را به دست گرفت. امام علی (ع) در دوران…

چکیده: پژوهش حاضر با رویکردی تطبیقی، دیدگاه‌های امام از منظری کلامی در اندیشه‌های اعتقادی امامیه و اسماعیلیه را شرح می‌دهد. نویسنده در هشت فصل وجوه اشتراک و افتراق شیعه امامیه و شیعه اسماعیلیه را در صفات، وظایف و اختیارهای امام بر رسیده است. وی در فصل اول کلیات مفهوم امامیه، شیعه، اسماعیلیه و تاریخ پیدایی و تطورات آن‌ها را مطرح کرده و گسترش و انشعاب‌های پدید آمده در فرقه اسماعیلیه را مطالعه تاریخی می‌کند. نگارنده در فصل دوم مفهوم امامت از دیدگاه امامیه و اسماعیلیه را با یکدیگر مقایسه کرده و وجوه تشابه و تمایز مفهوم امامت از منظر آنان…

چکیده: امام علی (ع) شخصیتی است که نه‌فقط شیعیان، بلکه اهل سنت نیز نسبت به فضایل فراوان ایشان معترف هستند و این بدان علت است که بخش عظیمی از این فضایل در منابع آنان انعکاس یافته است. پژوهش حاضر نیز با استفاده از منابع اهل سنت به بررسی قسمتی از این فضائل پرداخته است. امام علی (ع) اولین کسی است که به رسول خدا (ص) ایمان آورد. روایات متعددی از پیامبر اسلام (ص) بر این فضیلت بزرگ تأکید نموده و شخص امام علی (ع) نیز بارها این موضوع را بیان نموده است. در عین حال که گفتار صحابه هم شاهد…

چکیده: پیامبران الهی همگی در مرتبه یکسانی نبوده و برخی از آنان از فضیلت‌های بیشتری برخوردار بوده‌اند؛ مثلاً حضرت نوح، حضرت ابراهیم، حضرت موسی، حضرت عیسی و حضرت محمد (ع) به‌عنوان پیامبران صاحب شریعت یا اولوالعزم مطرح شده‌اند. از سوی دیگر، همه انبیای الهی اوصاف مشترکی نیز دارند که به‌واسطه آن‌ها، توسط خدا از میان مردم برای ابلاغ پیام حق‌تعالی برگزیده شده‌اند. این اوصاف مشترک عبارت است از: صدق گفتار، امانت‌داری، علاقه و دل‌سوزی برای هدایت انسان‌ها، اخلاق بی‌نظیر، نیکوکاری و احسان، عدم ترس از غیر خدا، توکل مطلق بر ذات حق‌تعالی، نرمش و حسن خلق، پیروزی در آزمایش‌های سخت،…

چکیده: درباره شخصیت امام علی (ع) همواره دیدگاه‌های متفاوتی بیان شده است و این رساله با روش توصیفی _ تحلیلی به بررسی و نقد دیدگاه خاورشناسان درباره شخصیت امیرالمؤمنین علی (ع) پرداخته و شخصیت سیاسی، اجتماعی و علمی آن حضرت را از منظر خاورشناسان بررسی نموده است. منظور از شرق شناسان، گروهی از پژوهشگران و محققان غربی هستند که در مورد دین، هنر، آداب و رسوم و دیگر مسائل مربوط به خاورمیانه و شرق اروپا مطالعه و تحقیق می‌کنند. در حال حاضر بسیاری از دانشگاه‌های غربی، معمولاً در قالب تأسیس یک دپارتمان ویژه، در مورد دین اسلام و تشیع آثار…

چکیده: این نوشتار به زبان اردو، تاریخچه عزاداری مردمان هندوستان در محرّم و اقامه مراسم سوگواری سیدالشهداء و عَرض ارادت مردم این کشور به امام حسین و خاندان اهل‌بیت (ع) را به تصویر می‌کشد. نویسنده نخست با تعریف عزاداری، به معرفی کلی هندوستان و فرهنگ مردم این کشور در زمینه مسائل دینی و مذهبی می‌پردازد و نظریاتی درباره امام حسین (ع) و شهادت او در کربلا را مطرح می‌کند. آنگاه به تاریخچه عزاداری شیعیان و غیر آنان درباره امام حسین (ع) در هندوستان پرداخته و موضع‌گیری حاکمان هند در زمینه عزاداری شیعیان از دوران مغول تا عصر حاضر را منعکس…

چکیده: در عصر غیبت صغرا، ارتباط شیعیان با امام خود، از طریق سفرای خاص آن حضرت صورت می‌گرفت که حسین بن روح نوبختی یکی از این نواب خاص بود؛ وضعیت تشیع در عصر حسین بن روح و نقش وی در راهنمایی شیعیان، مسأله این تحقیق است که با روش کتابخانه‌ای، مورد تحلیل و توصیف قرار گرفته است. حسین بن روح نقش والایی در ارشاد سیاسی، اجتماعی و علمی شیعیان داشته و علمای شیعی معاصر او به‌عنوان وکلا و دست یاران وی نقش فعال و حیاتی در هدایت و رهبری فردی و اجتماعی شیعیان ایفا می‌کردند. در این دوره، با وجود…