پایان نامه ها

چکیده: مرجعیت به عنوان بالاترین مقام دینی در مذهب تشیع در طول تاریخ روابطی گاه تعاملی و گاه تقابلی با نهاد سیاست برقرار کرده است. حتی در برخی مواقع مراجع تقلید علاقه‌ای به ایجاد رابطه تعاملی یا دلیلی برای رابطه تقابلی نمی‌دیده‌اند و نسبت به نهاد سیاست بی‌تفاوت بوده‌اند. پژوهش حاضر در نظر دارد با اشاره به رابطه تعاملی مرجعیت و سیاست در عراق و لبنان طی دوران مرجعیت آیت‌الله سیستانی و علامه فضل‌الله (2000 تا 2010 میلادی) تأثیر این رابطه را بر نفوذ و قدرت سیاسی جامعه شیعیان بررسی کند. از نظر نگارنده نقش‌آفرینی فعال مراجع در این کشورها…
چکیده: آئین‌ها و مراسم شیعی جزئی از آداب و رسوم اجتماعی شیعیان در جوامع اسلامی محسوب می‌شود که سرچشمه آن به عصر امامان شیعه بازمی‌گردد. این آئین‌ها در طول تاریخ تحت تأثیر شرایط مختلف، دچار دگرگونی شده و به‌صورت های مختلف برگزار شده‌اند. دوران آل‌بویه و صفویه ازجمله دوران‌هایی است که در طول تاریخ شیعه از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. این اهمیت در برگزاری آئین‌ها و مراسم نیز متجلی است. برگزاری مراسم در هر یک از این دوره‌ها با توجه به شرایط سیاسی آن‌ها طراحی می‌شد. تفاوت در نوع و شکل آن است. مطالعات حاکی از این است که در…
چکیده: چکیده پایان‌نامه‌ی پیش رو به «بررسی نظریه‌ی امامت عضدالدین ایجی و میرسیدشریف جرجانی و نقد آن در نگاه استاد جوادی آملی» می‌پردازد. به عقیده‌ی ایجی و جرجانی امامت مقامی دنیایی است و کسی که به آن مقام نائل می‌شود به قهر و غلبه، به انقیاد و رغبت، یا به حکم شورا و یا به حکم وصیت و ولایت‌عهدی بر مردم و کشور تسلط پیدا می‌کند. از این‌رو، مرتبه امامت را پایین آورده و آن را جز فروع وابسته به افعال مکلفین قراردادند و به دلیل ان که منکر حسن و قبح عقلی‌اند صدور هیچ کاری را از خداوند لازم…
چکیده: حکومت صفوی قدرت سیاسی خویش را به کمک صوفیان قزلباش به دست آورده بود؛ اما شاهان دوره اول صفوی به دلایل سیاسی و اعتقادی به تدریج عناصر ایرانی و علماء و فقهای شیعه را در حکومت صفویه مشارکت دادند. با شروع سلطنت شاه‌عباس؟ زمینه‌هایی چون تمایل صوفیان قزلباش به سلطان محمد خدابنده؛ پیوستن جمعی از صوفیان قراچه‌داغ به عثمانی؛ مداخلات و عملکرد‌های منفی صوفیان قزلباش در حکومت موجب شد تا شاه‌عباس اول صفوی با سیاست ورود نیروی سوم و حمایت از نفوذ علماء به تضعیف و سرکوبی نهاد تصوف بپردازد. جانشینان وی نیز در تبعیت از او این روند…
چکیده: پژوهش حاضر باهدف بررسی علل گسترش تعمیق فرهنگ تشیع در منطقه (شهرستان) دماوند در دوره‌ی زمانی صفویه تا مشروطه وکمک به ساماندهی وتدوین تاریخ تشیع و تاریخ‌های محلی در ایران انجام‌شده است. در این پژوهش سیر تاریخ تشیع در دماوند ازآغازحکومت صفویه تا مشروطه وبانگاهی به گذشته تاریخی دماوند پیش از صفویه موردبررسی قرارگرفته است. مطالعه منابع تاریخی و رجالی و بررسی سیر پیشرفت و تکامل مذهب شیعه در منطقه دماوند مناطق اطراف آن بخصوص حکومت‌های شیعی طبرستان نشان می‌دهد که عواملی همچون موقعیت جغرافیایی و سوق‌الجیشی دماوند، مهاجرت سادات به این منطقه، نزدیکی به شهر شیعی ری، قرار…
چکیده: رساله حاضر حول محور فعالیت شیعیان در دوران معاصر افغانستان وتاثیر آن‌ها در فرایند تحولات علمی وفرهنگی آن کشور تدوین یافته است. آنچه از واکاوی و بررسی تحولات صد سال اخیر وتجزیه و تحلیل رویدادها وحوادث به دست می‌آید، نشانگر ظلم تاریخی وتبعیض آشکار و پنهان دستگاه قدرت علیه اقلیت شیعه می‌باشد. در تمام ادوار این دوره، دشمنی وتبعیض دربار و به‌تبع آن اعضای هیئت دولت و عناصر حاکمیت، در عرصه‌های سیاسی، اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی، باعث فشار شدید بر شیعیان گردید آن‌ها را در انزوای اجتماعی قرارداد. تجرید شیعیان در بخش علمی وفرهنگی و موانع به وجود آمده،…
چکیده: این پژوهش قصد دارد تا با استفاده از روش تحلیل گفتمان، اندیشه‌های سیاسی تأثیرگذار بر ساختار جمهوری اسلامی ایران را تحلیل کند. نظام جمهوری اسلامی بر اساس مذهب شیعه ساخته‌شده است. تأکید اصلی روی اندیشه‌های دوعالم شیعه در صدسال اخیر یعنی آخوند خراسانی و امام خمینی است. ولی اندیشه‌های آن‌ها هم‌ریشه در گفتمان‌های سیاسی گذشته در مذهب شیعه است. گفتمان سیاسی شیعه، از آغاز تاکنون، تغییرات زیادی را تجربه کرده است. این پژوهش بر اساس نظریه گفتمان لاکلا و موفه، این گفتمان‌ها را تحلیل کرده است. ابتدا در فصل سوم، گفتمان، امامت، تحریم، تجویز و نیابت را تحلیل نموده…
چکیده: این پژوهش با عنوان بازخوانی هویت انقلاب اسلامی با تأکید بر آموزه مهدویت در تفکر شیعی، درصدد بررسی نقش آموزه مهدویت در سپهر هویتی انقلاب اسلامی ایران بوده است. سوال اساسی این پژوهش این است که آموزه مهدویت، از چه طریقی در تکوین هویت دینی انقلاب اسلامی ایران نقش‌آفرین بوده است؟ فرضیه علمی ما بیانگر این حقیقت است که آموزه‌های مهدویت از طریق تحول در باورها، رفتارها و نمادهای ایرانیان شیعه در تکوین هویت دینی انقلاب اسلامی ایران نقش‌آفرینی کرده است. با استفاده از چارچوب نظری و بر اساس مدل فکری شهید صدر «نظریه محتوای باطنی» این تئوری، محتوای…
چکیده: این تحقیق عبارت است از «بررسی شعر شیعی از قرن هفتم تاپایان قرن هشتم هجری»؛ یعنی دورانی که تسنن مذهب رایج و مورد حمایت حاکمان وقت در ایران بوده است. برای فراهم نمودن مجموعه‌ای منسجم از سیر شعر شیعی در این سرزمین، نگاهی به جامعه ایران در قرن‌های هفتم و هشتم شده و ابعاد گوناگون آن بررسی گردیده است. در بعد سیاسی، مشخص گشته که برخی از حاکمان مانند خوارزمشاهیان و ایلخانان مغول، برعکس غزنویان و سلجوقیان، در برابر تشیع، تسامح و در بعضی موارد به آن گرایش داشته‌اند و این خود سبب تقویت شعر شیعی گشته است؛ هرچند…
چکیده: عقل در عرصه‌های نظری اعم از علوم طبیعی و ریاضی، بخصوص فلسفه اولی، دائماً با کنجکاوی در جهت کشف حقایق و معارف قدم برداشته است. ولی این مساله که آیا عقل را یارای کمک به انسان در عرصه عمل، جهت کشف هنجارها و باید و نباید های شخصی و اجتماعی می‌باشد یا نه؟ سوالی است که این نوشتار سعی کرده جواب آن را در حکمت و فلسفه اسلامی و از دیدگاه بزرگان علماء و فلاسفه در چار چوب اندیشه عقلانی شیعه بررسی کند. عقل عملی و حکمت عملی همیشه در بین حکمای اسلامی و متکلمان و اصولیین از فقهای…
چکیده: یکی از مهم‌ترین موضوعاتی که در فرهنگ و هنر هر قوم و کشوری با نمادهای متعدد بازتاب می‌یابد، جلوه‌های اعتقادی و دینی آن سرزمین است. از شاخصه‌های هنر اسلامی ایران، ارتباط بین هنر و اعتقادات، باورها وآدابی است که ریشه در مذهب شیعه دارد و در متون ادبی و مذهبی و هنر‌های مختلف به‌طور گسترده بازتاب یافته است. در قلمرو هنر اسلامی و در قلب هنر شیعی حضرت علی (ع) جایگاه ویژه‌ای دارد. فرهنگ و ادبیات رسمی و عامه‌ی مردم آکنده از اشارات و تعبیرات و نقل و حدیث از مولا علی (ع) است. نقاشی‌های عامه نیز به‌عنوان جلوه‌ای…
چکیده: مسئله اتّحاد اسلامی قرن‌هاست که از سوی مصلحان دینی، در جهان اسلام مطرح گردیده است، اما این نهضت، متأسفانه باوجود تلاش‌های مخلصانه و خستگی‌ناپذیر داعیان آن، هنوز به نتیجه چشمگیری دراین‌باره نائل نگردیده است. علاوه بر کارشکنی‌ها و دسیسه‌های قدرت‌های بیگانه و خارج از جهان اسلام که منافع خویش را همواره درگرو تفرقه و تشتت آراء مسلمین جست‌وجو کرده‌اند، می‌توان از عدم درک صحیح مسلمین از اصل تبرّی نیز به‌عنوان یک مانع مؤثر در تحقق این آرمان مقدّس نام برد. این پژوهش برای پاسخ به این پرسش که آیا بین ادلّه اتّحاد اسلامی و ادلّه تبری تعارضی وجود دارد…