کلامی

چکیده: در فرهنگ اسلامی، دعا و راز و نیاز با خداوند از اهم واجبات و مورد تأکید فراوان می‌باشد. پژوهش حاضر که از نوع «بنیادی» و «نظری» است با روش کتابخانه‌ای و از طریق فیش‌برداری از متون دینی با تجزیه و تحلیل محتوایی، بر آن بوده که به سؤال اصلی خود؛ «نقش دعا در تربیت انسان از دیدگاه قرآن و کلام معصومین علیهم‌السلام چیست؟» پاسخ دهد. پژوهشگر ابتدا به مفهوم دعا می‌پردازد و آن را «خواندنِ همراه با خواست و طلب» می‌داند. سپس ضرورت دعا را مورد مداقه قرار می‌دهد و در گام سوم، مراتب دعا را بیان می‌دارد که…
چکیده: دعا یکی از مهم‌ترین ابزارهایی است که آدمی برای رسیدن به وضعیت مطلوب در زندگی به آن روی می‌آورد. روی آوردن به دعا، نشانه‌ای روشن از تسلیم نبودن آدمی در برابر وضعیت موجود است و تسلیم وضعیت موجود نبودن گویای سلامت و حرکت اوست. آنچه کارآمدی این ابزار را بیشتر می‌کند آشنایی با رمز و رازهای دعا است، آن‌هم از طریق افرادی که اهلیتی والا و به اثبات رسیده در این عرصه دارند. حضرت امام خمینی (ره) شخصیت نمونه معنوی و روحانی معاصر، در مقوله دعا، حقایقی را در آثار مکتوب و شفاهی خویش به یادگار گذارده است که…
چکیده: آیات ا طعام به ایتام و مساکین در سوره مبارکه انسان از جمله آیاتی است که خداوند در آن اهل‌بیت پیامبر (ص) راستایش می‌کند. آنچه از منظر قرآن مهم است و روایات اهل‌بیت (ع) بر آن تأکید فراوان دارد تشویق دیگران به ا طعام مساکین و عدم سهل‌انگاری در این امر مهم است که قرآن کریم در آیات بسیاری با تعبیر (وَ لا يَحُضُّ عَلى‏ طَعامِ الْمِسْكينِ) تارکان این امر خطیر را مورد سرزنش خداوند می‌داند، اهل‌بیت (ع) نمونه ایده الی هستند که با ایثار و فداکاری خود این پیام مهم قرآنی را تجلی بخشیده‌اند آن هنگامی‌که در عین…
چکیده: انفاق یعنی بخشیدن مال و … در راه خدا، این واژه از نظر قرآن دارای معنا و مفهوم گسترده‌ای است و امور معنوی از جمله انفاق علم، جان، جاه و قدرت را نیز در بر می‌گیرد. واژه‌ها و تعبیرهای دیگر از قبیل صدقه، زکات، احسان بّر، اعطاء ایتاء، اطعام، قرض‌الحسنه و … نیز در حوزه معنایی انفاق بکار رفته‌اند. اهمیت انفاق به اندازه‌ای است که قرآن مجید، در بیش از هشتاد آیه بدان پرداخته است. قرآن سیمای پرهیزگاران را بیان می‌کند، یکی از اوصاف نیک آنان را انفاق کردن ذکر کرده؛ تا آنجا که در اولین آیات قرآن، خداوند…
چکیده: با توجه به دغدغه محقق در مورد وضعیت موجود در ادبیات سیاسی حاکم برجهان موضوع موردنظر مورد بررسی قرار گرفته شده است که سؤال اصلی و فرضیه تحقیق چنین مطرح شده است. آیا گسترش سلام در طول تاریخ ناشی از ماهیت صلح‌طلبی اسلام بوده و یا آن‌گونه که مستشرقین اروپایی مدعی شده‌اند برگرفته از هویت جنگ جویانه آن است؟ فرضیه تحقیق: به نظر می‌رسد گسترش دینی اسلام ناشی از ماهیت صلح‌طلبی اسلام بوده است؛ اما اغلب مستشرقین، اسلام را جنگ طلب و گسترش آن را معلول همین عامل می‌دانند. لذا جهت اثبات اینکه اسلام صلح طلب بوده و اصل…
چکیده: با وجود اینکه در اسلام صلح به‌عنوان یک قاعده مطرح گردیده است برخی درصدد طرح این شبهه برآمده‌اند که با توجه به آیات و روایاتی که دلالت بر فضیلت جهاد و تشویق مسلمانان به آن می‌کنند، دینی است که جنگ و جهاد اساس آموزه‌های آن را تشکیل داده است. از سوی دیگر در تورات نیز جنگ و جهاد تقدیس شده است لذا لازم است در این باره یک بررسی تطبیقی صورت گیرد تا حقیقت روشن گردد و اثبات این‌که امر به جهاد در قرآن برای تحمیل دین نیست و قاعده‌ی اولیه نزد رسول خدا (ص) صلح است، ضرورت این…
چکیده: احادیث زیادی از ائمه شیعه (ع) به موضوع حج اختصاص یافته که اغلب آن‌ها به بعد فقهی و برخی نیز به بعد عرفانی آن پرداخته‌اند. ولی آیا حج، شامل همین دو بعد است؟ با بررسی بیشتر احادیث و آثار ائمه (ع) در موضوع حج، می‌توان به ابعاد دیگری از حج پی برد، ابعادی همچون ابعاد معرفتی، اجتماعی و سیاسی. با توجه به این‌که برخی از این ابعاد تا کنون به‌طور اختصاصی بدانها پرداخته نشده،‌ در این پژوهش، سعی بر این بوده تا آموزه‌های جدیدی از حج به‌طور اختصاصی در حوزه ابعاد معرفتی، اجتماعی و سیاسی از کلام ائمه معرفی…
چکیده: تأثیر دستورالعمل‌های دینی بر ابعاد روان‌شناختی انسان، یکی از موضوعات مهمی می‌باشد که مورد توجه روان‌شناسان جدید قرار گرفته است. حج و مناسک آن به‌عنوان یکی از اعمال مهم و اساسی دین اسلام، می‌تواند در ابعاد مختلف، مورد بررسی علمی قرار گیرد. رساله حاضر با هدف بررسی ابعاد تربیت فردی و اجتماعی مناسک حج و نیز 1) بررسی اهداف تربیت فردی از نظر اسلام. 2) بررسی روش‌های تربیت فردی حج از نظر اسلام. 3) بررسی محتوای تربیت فردی حج از نظر اسلام. 4) بررسی اهداف تربیت اجتماعی حج از نظر اسلام. 5) بررسی روش‌های تربیت اجتماعی حج از نظر…
چکیده: حج، در دوران جاهلیت، به شکل میراث تحریف شده‌ای از آیین حنیف حضرت ابراهیم (ع)، در بین اعراب جاهلی سابقه‌ی طولانی داشته و جدای از بعد عبادی آن، کارکردهایی در زمینه‌ی امنیت اجتماعی و رونق اقتصادی نیز برای قوم عرب در بر داشته است. از این‌رو اعراب جاهلی، مراسم حج را در ماه‌ها و روزهای معیّنی از سال با اعمال و مناسک خاصی، به جا می‌آوردند. با درخشش خورشید اسلام از شهر مکه- خاستگاه حج ابراهیمی- ضمن امضای اصل این عمل عبادی، رفتارهای شرک‌آلود و جاهلانه‌ی مشرکان عرب در آیین حج، با نقد جدی و اصلاحات اساسی مواجه شد؛…
چکیده: بیش از سی آیه از آیات قرآن کریم به موضوع حج اختصاص دارد از جمله احکام و مطالبی که به‌صورت چکیده از قرآن کریم استفاده می‌شود به شرح ذیل می‌باشد: حج یکی از شعائر خداوند بوده و کمتر عبادتی معادل آن می‌شود. مطابق آیات قرآن کریم وجوب حج از ضروریات فقه می‌باشد. مشروعیت حج از زمان آدم (ع) و حضرت ابراهیم (ع) بوده است در هنگام قربانی باید نام خدا را ببریم. اتمام حج بعد از دخول حرم یا قبل از دخول حرم واجب است. مطابق آیات قرآن هیچ منافاتی بین انجام حج و گرفتن اجرت نیست لذا گرفتن…
چکیده: این پایان‌نامه مشتمل بر پنج فصل می‌باشد که فصل اول آن مربوط به کلیات است و در فصل دوم به واژه‌شناسی انفاق قرآنی پرداخته و نخست واژه انفاق از لحاظ لغت، عرف و اصطلاح قرآنی مورد بررسی قرار گرفته است و دیدگاه‌های مختلفی را در پیرامون این واژه بررسی نموده و با استفاده از آیات و روایات به این نتیجه رسیده است که این واژه از نظر قرآن دارای معنا و مفهوم گسترده‌ای بوده و شامل امور معنوی مانند انفاق علم و جان و جاه و قدرت، نیز می‌گردد چنانچه در ادبیات و اشعار عرب نیز این واژه در…
چکیده: این پایان‌نامه مشتمل بر پنج فصل می‌باشد که فصل اول آن مربوط به کلیات است و در فصل دوم به واژه‌شناسی انفاق قرآنی پرداخته و نخست واژه انفاق از لحاظ لغت، عرف و اصطلاح قرآنی مورد بررسی قرار گرفته است و دیدگاه‌های مختلفی را در پیرامون این واژه بررسی نموده و با استفاده از آیات و روایات به این نتیجه رسیده است که این واژه از نظر قرآن دارای معنا و مفهوم گسترده‌ای بوده و شامل امور معنوی مانند انفاق علم و جان و جاه و قدرت، نیز می‌گردد چنانچه در ادبیات و اشعار عرب نیز این واژه در…