پایان-نامه

چکیده: این پایان‌نامه می‌کوشد شبهه‌های عبدالرحمان ابن‌جوزی در فضایل امام علی (ع) را با استناد به روایاتی متعدد از صحاح ستّه که در شأن مناقب حضرتش وارد شده، پاسخ دهد تا اقدام‌های ابن جوزی و امثال وی در کم‌رنگ جلوه دادن فضایل امیرالمؤمنین علی (ع) تحت‌الشعاع قرار گیرد. نویسنده در شش بخش ادله مختلف قرآنی و روایی در زمینه اثبات فضایل امام علی (ع) را مطرح کرده و از منزلت والای آن حضرت و امامت و ولایت ایشان دفاع می‌کند. در بخش اول کلیاتی درباره مفهوم فضیلت، مفهوم وضع جعل حدیث و تاریخچه آن، معرفی اجمالی ابن‌جوزی و کتاب وی…
چکیده: بررسی جایگاه شخصیت حذیفه بن یمان عبسی، هم‌پیمان قبیله بنی عبد الاشهل، از لابه‌لای کتب تاریخی، تراجم نگاری و جوامع روایی سنی و شیعه، از آن روی اهمیت دارد که در دوران حیات پیامبر اسلام از جایگاه مهمی برخوردار بوده و به‌عنوان یکی از انصار در آغاز هجرت به همراه پدرش حسیل، به دین اسلام گرویده و در روز پیمان برادری، جنگ احد و خندق حضور داشته و در غزوه تبوک و ماجرای عقبه به اسامی منافقان شناخت پیدا کرده و به‌عنوان صاحب سرّ النبی مشهور بوده است. بنا بر نقل کتب روایی شیعه، حذیفه در روز سقیفه از…
چکیده: یکی از کاربردهای احادیث، استفاده از آن‌ها در تفسیر قرآن است که پیرامون آن بحث‌های فراوانی در میان مفسران وجود دارد. از مهم‌ترین این مباحث، حجیت و جایگاه احادیث در تفسیر قرآن است. آیات و روایات متعددی بر حجیت سنت معصومین (ع) دلالت دارد و زمانی که سنت ایشان حجت باشد تفسیر قرآن که بخشی از سنت است نیز حجیت خواهد داشت. تفسیر اهل‌بیت (ع) به علت آن‌که ایشان دارای ویژگی‌هایی مانند عصمت و احاطه کامل بر قرآن هستند از امتیازات خاصی برخوردار است؛ اما آنچه باید مورد توجه باشد آن است که اگرچه اصل حضور روایات در تفسیر…
چکیده: این تحقیق بر اساس روایات، نقل‌ها از منابع تاریخی، روایی و تفسیری، بخش عمده‌ای از استشهادهای قرآنی و روایات تفسیری امام حسین (ع) همراه با تحلیل آیات تفسیر شده توسط آن حضرت به‌عنوان یکی از مفسران واقعی قرآن کریم را بررسی تفسیری می‌کند. نویسنده در سه فصل ابتدا به معرفی شخصیت امام حسین (ع) به‌عنوان مفسر قرآن و سپس به تجزیه‌وتحلیل روایات تفسیری وارد شده از آن امام می‌پردازد. وی در فصل اول نخست به بررسی مفهوم استشهاد، استشهادهای قرآنی، تفسیر، روایات تفسیری، تحلیل، تفسیر، تأویل و مفهوم لغوی، اصطلاحی و تفسیری آن‌ها پرداخته، آنگاه با اشاره به جایگاه…
چکیده: بیش از هزار سال از تألیف کتاب کافی، به‌عنوان نخستین جامع روایی شیعه که ابواب مختلف اعتقادی، فقهی و تاریخی را دربر دارد، می‌گذرد. این اثر توسط شیخ کلینی و با فاصله کوتاهی از عصر حضور امامان معصوم (ع)، با تلاش و مسافرت‌های بسیار، مذاکره با محدثان بزرگ و استفاده از اصول اربعه مأه تدوین گردیده و نزد شیعیان از جایگاه ویژه‌ای برخوردار است؛ اما با وجود این، نه شخص کلینی و نه محدثان برجسته امامیه ادعا نکرده‌اند که تمام روایات کافی صحیح است؛ زیرا این کتاب یک کتاب بشری بوده و شیخ کلینی نیز معصوم نبوده است. ولی…
چکیده: این پژوهش می‌کوشد ضمن اثبات حجیت سنّت پیامبر اسلام (ص) و اهل‌بیت آن حضرت، حجیت قول و فعل صحابی پیامبر اکرم (ص) را نقد و رد کند. نویسنده اعتقاد دارد به همان ادله‌ای که قول، فعل و تقریر رسول خدا یا به‌عبارت‌دیگر، سنت آن حضرت حجیت دارد، به دلیل‌های متعدد عقلی و نقلی اهل‌بیت ایشان نیز دارای همان مقام و منزلت هستند؛ زیرا آنان نیز به‌حکم عقل، قرآن و روایت معصوم هستند و اطاعت از آنان واجب است. نویسنده در پنج فصل به ابعاد حجیت پیامبر اسلام و اهل‌بیت (ع) پرداخته است. وی در فصل اول تاریخچه حجیت سنت…
چکیده: تربیت صحیح فرزند یکی از دغدغه‌های اساسی انسان‌های آگاه بوده و تأثیر آن در فرد، خانواده و اجتماع، کاملاً روشن است؛ به همین جهت، احساس نیاز به تحقیقی جامع که روش‌های تربیت فرزند از دیدگاه قرآن کریم و اهل‌بیت (ع) را به دقت بررسی نماید به‌صورت جدی مطرح است. موضوع تربیت فرزند از دیدگاه اسلام را می‌توان در بخش‌های گوناگونی مانند مبانی، اصول، مراحل، زمینه‌ها و اهدافی مورد بررسی قرار داد. در همین راستا ایمان به خدا، کرامت و فطرت مهم‌ترین مبانی تربیت اسلامی به شمار می‌رود. اصل اعتدال، تعقل، تسهیل و تیسیر، زهد و تفکر نیز اصول محوری…
چکیده: بیست و سومین آیه‌ی سوره‌ی شوری به نام آیه‌ی «مودت» و یا آیه‌ی «قربی» مشهور گردیده است. در مورد تفسیر این آیه، بین مفسران شیعه و اهل سنت اختلاف فراوانی وجود دارد. تمام علمای شیعه، این آیه را در شأن گروهی خاص از اهل‌بیت پیامبر اسلام دانسته، و مودّت ایشان را به‌عنوان اجر رسالت بر همه‌ی مسلمانان واجب می‌دانند. ولی اهل سنت در تعیین مصداق این آیه، با شیعیان اختلاف نظر داشته و اقوال مختلفی را در این زمینه بیان کرده‌اند. بیشتر مفسران اهل سنت مصداق «القربی» در این آیه را قریش می‌دانند. همچنین در نوع استثناء «إلا المودّه…
چکیده: کافی و صحیح مسلم توسط دو نفر از علمای بزرگ شیعه و اهل سنت و باانگیزه‌ی پاسخ‌گویی به نیاز جامعه و همچنین با هدف جمع احادیث و آثار صحیح تألیف شده‌اند که تاکنون نیز جایگاه بالای خود در میان کتب حدیثی فریقین را حفظ کرده‌اند. بررسی و تبیین سیمای رسول خدا (ص) از منظر دو کتاب مذکور، هدف اصلی این پژوهش می‌باشد. ذکر اوصاف متعدد پیامبر اکرم (ص) در قرآن حاکی از آن است که ایشان در بالاترین مرتبه‌ی کمال بوده و خداوند متعال تمامی صفات کمالیه را در وجود آن حضرت قرار داده است. بخشی از روایات دو…
چکیده: «تزکیه» اصطلاحی است که در قرآن کریم برای تربیت دینی و پرورش روح و روان انسان به‌کار رفته است. از مهم‌ترین اهداف تربیتی قرآن می‌توان به حرکت انسان در صراط مستقیم، طاهر بودن، دست‌یابی به حیات طیبه، رستگاری، عبادت و رسیدن به مقام بندگی، نزدیک شدن به‌حق، اقامه عدالت و کسب استقلال و عزت اشاره کرد. در این راستا و بر اساس تصریح آیات قرآن کریم، وجود مقدس پیامبر گرامی اسلام (ص)، جامع‌ترین الگویی است که می‌تواند در امر تربیت انسان‌ها مورد توجه قرار گیرد، زیرا خود آن حضرت، به-صورت مستقیم با عنایت خدای بزرگ، تربیت شده است. خطاب‌های…
چکیده: تاریخ اسلام با پیامبر و صحابه‌ی پیامبر (ص) شناخته شده است زیرا صحابه در فراز و نشیب حوادث 23 ساله‌ی عصر رسالت، پیامبر (ص) را همراهی کردند. در همین راستا، مسئله عدالت صحابه همواره برای مسلمانان مهم بوده است؛ آیا عملکرد و اندیشه‌های صحابه پیش از اسلام، در عصر پیامبر و پس از پیامبر، از یکدیگر متفاوت است؟ هدف این تحقیق بیان دیدگاه‌ها و نظرات اهل سنت و شیعه درباره عدالت صحابه و نقد و بررسی آن با روش تحقیقی ـ پژوهشی و کتابخانه‌ای می‌باشد. علمای اهل سنت همه صحابه را عادل می‌دانند، اما این امر با عملکرد برخی…
چکیده: سیره مردان بزرگ همواره به‌عنوان الگوی برتر، قابل مطالعه و بررسی می‌باشد؛ در این میان، سیره پیامبر گرامی اسلام (ص)، به‌عنوان برترین و آخرین فرستاده خداوند، از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. این رساله به بررسی شخصیت اخلاقی پیامبر اکرم (ص)، از نگاه قرآن و مستشرقان پرداخته و به برخی از شبهات و اهانت‌ها پاسخ داده است. به شهادت تاریخ و گواهی آیات قرآن کریم، پیامبر خدا در هدایت مردم سخت کوشا بود؛ خیرخواهی، مهربانی، بی توقعی و دلسوزی، از عوامل اثرگذاری کلام آن حضرت بود. معرفی کردن الگو یکی از شیوه‌های مهم تربیتی است و روشن است که پیامبر…