پایان-نامه

چکیده: کوفه از زمان تشکیلش تا آغاز خلافت عباسیان دوره‌ای پرفراز و نشیب را پشت سر گذاشته است. این شهر به‌عنوان اولین شهر ساخته شده در تاریخ اسلام علاوه بر اهمیت سیاسی از نقطه‌نظر فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی نیز حائز اهمیت بوده است. به‌طوری‌که به علت موقعیت جغرافیایش در سده اول تاریخ خود تسلط بر آن به معنی تسلط بر حداقل نیمی از جهان اسلام آن روز بوده است. از این‌رو در این دوران هر کس که قدرتی به دست می‌آورد و یا دنبال کسب قدرت بود سعی در به دست گرفتن اختیار این شهر را داشت. شهر کوفه به…
چکیده: نهج‌البلاغه کتاب گران‌قدری است که حاوی سخنان مولای متقیان علی (ع) بوده و به سه قسمت تقسیم شده است: الف) خطب ب) رسائل ج) حکم و در میان خطب، خطبه قاصعه طولانی‌ترین است. این پایان‌نامه شرحی است بر آن خطبه شریف که از سه فصل تشکیل شده است: فصل اول: مقدمه فصل دوم: کوفه شناسی فصل سوم: شرح خطبه قاصعه؛ اما اجمالی از فصول سه‌گانه را در زیر می‌آوریم: فصل اول: در این فصل علاوه بر طرح مقدمات لازم از قبیل کار، شیوه تحقیق، سؤالات اصلی تحقیق فرضیات اولیه و غیره چشم‌اندازی کلی از خطبه نیز ارائه داده‌ایم مثلاً…
چکیده: در سال هفده هجری مسلمانان مجموعه وسیعی از فتوحات را تحت سیطره خود داشتند که قسمت قابل‌توجهی از آن در منطقه عراق و مرزهای ایران یا امپراتوری ساسانی بود. برای محافظت از این فتوحات و ادامه آن‌ها به‌صورت هدفمند نیاز به پادگانی نظامی احساس می‌شد که این پادگان در زمان خلافت عمر ساخته شد. پادگانی که مراحل رشد و تکوین خود را پله‌پله و مرحله‌به‌مرحله طی کرد تا تبدیل شد به شهر کوفه. شهر هزار قبیله هزار رنگ. کوفه از همان ابتدا بافت اجتماعی خاصی داشت. بافتی پراکنده و متشکل از قبیله‌هایی مختلف با ریشه‌های متفاوت. اعراب بادیه و…
چکیده: این پایان‌نامه مشتمل بر یک مقدمه، شش فصل و یک مبحث نتیجه‌گیری مختصر می‌باشد. فصل اول به موقعیت جغرافیایی و جغرافیای بین‌النهرین که در واقع محل ایجاد این شهرهاست و همچنین تحلیل کوتاه و جامعی از اوضاع سیاسی اجتماعی ایران مقارن ظهور اسلام اختصاص داده شده است. در فصل دوم به انتخاب محل شهر کوفه و نحوه تأسیس و رشد آن اشاره کرده و ضمناً معانی کلمه کوفه و عمران و آبادی در آن در آستانه بنا راحتی امکان آورده‌ایم. در فصل سوم راجع به توسعه و گسترش هرچه بیشتر شهر کوفه و قبایل تشکیل دهنده این شهر و…
چکیده: مقصود از ارائه چنین طراحی، کاوش در حاشیه آن و نقدی بر تفکرات وهابیت عربستان، شناسایی مدفونین در قبرستان بقیع و اعتبار گذاری افراد براساس اصول عقاید اسلامی و نهایتا تصمیم‌گیری راجع به نتیجه تحقیقات خود و آن اینکه بالاخره طرح نهایی شامل چه عناصری است؟ آیا دارای فضاهایی شبیه حرم پیامبر یا ائمه دیگر (ع) است یا تنها عنصری بصری برای القاء بیانی خاص. پیرامون موضوع اول لازم است از دیدگاه جامعه‌شناسی و علم‌الادیان به این نکته اساسی پاسخ گفت که نظر وهابیت در مورد مقابر، ناشی از یک تفکر با اصالت است یا تنها حرکتی است مجعول…
چکیده: نوشته حاضر پایان نامه‌ای است که به بررسی تشیع اعم از سیاسی محب و اعتقادی در قرن اول و دوم هجری پرداخته و کوفه را به عنوان نخستین مرکزیت تشیع یا دست کم یکی از مراکز مهم تشیعی معرفی کرده است. در این رساله ابتدا کلیاتی درباره کوفه بیان شده و پس از آن به تعاریف مختلفی که برای شیعه و دیدگاه‌هایی درباره تاریخ پیدایش تشیع ارائه گردیده پرداخته است. گونه های مختلف تشیع قبائل شیعی و خاندان‌های علمی شیعه در کوفه از مباحث مهم دیگر این نوشتار به شمار می‌آید. در قسمتی دیگر به تأثیرات حکومت امام علی…
چکیده: قرآن‌خوانان شهر کوفه پیشتاز انقلاب شهرها علیه عثمان و واگذاری خلافت به علی بودند. علی با یاری شیوخ القبائل و قرآن‌خوانان این شهر در نبرد جمل پیروز شد و دارالخلافه (پایتخت) را به کوفه انتقال داد. با این وجود همین دو گروه سبب شکست وی در نبرد صفین شده و گروه قرآن‌خوانان نبرد نهروان را علیه وی به راه انداختند. پیامدهای ادامه‌ی مخالفت‌های دو جریان صاحب قدرت شهر کوفه با علی، ترور علی، دست‌اندازی معاویه به خلافت و انتقال دارالخلافه به شام بود. اشرافیت کوفه در راستای براندازی خلافت یزید بن معاویه، حسین بن علی را به این شهر…
چکیده: نحویان بالاتفاق معتقدند قرآن مصدر و منشأ بنای اصول و قواعد نحو است. مکاتب مختلف نحوی هرکدام به طریقی از منبع فیاض قرائات قرآنی در رابطه با تدوین و تأیید قواعد نحوی خویش اثر پذیرفته اند اما مکتب نحوی کوفه در این زمینه بیشتر از دیگر مکاتب نحوی به قرائات مختلف قرآنی استشهاد نموده و استناد به قرائات را در سرلوحه کار خویش قرار داده است. کوفیان از قرآن در برابر خود افقهای تازه‌ای گشودند و همه قرائات قرآنی را بدون تأویل پذیرفتند. ازآنجایی‌که کوفیان اهل فلسفه و منطق نبودند لذا برخلاف بصریان قرائت قرآنی را که اساس آن…
چکیده: پژوهش حاضر به بررسی آسیب‌شناسی گروه‌های اجتماعی کوفه در دوران امام علی (ع) اختصاص دارد. روند تاریخی تحولات اجتماعی، سیاسی و فرهنگی صدر اسلام در دوره‌ی امام علی (ع) نشان می‌دهد که کوفه به عنوان یکی از پایگاه‌های مهم اسلامی تا چه حد از نابسامانی‌ها و انحرافات رنج می‌برد. بر همین اساس، شناخت زیرساخت‌های معیوب اجتماعی و اقتصادی کوفه و پرداختن به برخی گروه های موثر و ذی‌نفوذ در کوفه که در ایجاد ناهنجاری‌ها نقش داشتند، دریافت بهتری از اوضاع نابسامان کوفه در حکومت امام فراهم می‌سازد. برای این وارسی ابتدا روند های تاریخی به تفصیل مورد توجه قرار…
چکیده: شهادت امام حسین (ع) و حوادث سیاسی و اجتماعی پس از آن تا پایان حکومت اموی برای جامعه شیعه از اهمیت قابل توجهی برخوردار است. چراکه در این برهه زمانی شیعیان از یک سو در وضعیتی بسیار بحرانی به سر برده و از سویی دیگر پرچمداری مخالفت با حکومت را در دست داشتند. در چنین شرایطی است که رهبران شیعه تحت تاثیر عوامل گوناگون به اتخاذ مواضع متفاوتی در مقابل جامعه و حکومت دست زدند. ارائه الگویی جامع یا حتی به نسبت جامع از علل اتخاذ مواضع متفاوت توسط شیعیان، که شامل همه مولفه‌های درون دینی و برون دینی…
چکیده: همانطور که می‌دانیم، بخش عمده‌ای از معارف دین مبین اسلام از طریق ادعیه، زیارات و مناجات‌های وارده از معصومین (ع) در اختیار ما قرار گرفته است. مناجات حضرت امیر (ع) نیز از جمله آن‌ها می‌باشد که گر چه دارای سلسله سند نیست اما با استناد به متن و همچنین سبک سخن گفتن _ که با ادعیه دیگر کاملاً مشابهت و همخوانی دارد _ انتساب آن به حضرت امیر (ع) اثبات می‌گردد. آنچه در این مناجات به چشم می‌خورد، آیاتی است که به صورت عینی از متن شریف قرآن نقل شده و مضمون همه آن‌ها ترسیم صحنه‌های قیامت و بیان…
چکیده: کوفه از جمله شهرهایی است که در تحولات سیاسی و اجتماعی دوره خلفای راشدین و خصوصا دوران حکومت امام علی (ع) تأثیرات آشکاری داشته است. تاثیرِ ترکیبِ طبقاتی، جمعیتی در این شهر و بافت سیاسی، اجتماعی آن، در تحولات گوناگون سیاسی و اجتماعی دوران حکومت آن حضرت شایسته بررسی و تحقیق است. بر این اساس، تحولات سیاسی و اجتماعی دوران حکومت آن حضرت در کوفه دستمایه اجرای این مطالعه قرار گرفته است. برای حصول به اهداف پژوهش، برای این منظور با استفاده از منابع و ماخذ، بافت سیاسی و اجتماعیِ شهر کوفه و تحولات آن در حکومت حضرت علی…