چکیده: خلافت دیرپای عباسیان (132-656 ه.ق) نزدیک به 524 سال دولت پرفراز و نشیبی را در گسترهی جغرافیایی جهان اسلام درانداخت. در طی این مدت طولانی عوامل پرشماری بر فراز و فرود تمدنی آن تأثیر نهاده است که از میان عوامل متعدد به نظر میرسد سهم ساختار قدرت سیاسی عباسیان در فرایند تمدن اسلامی بسزا بوده است. این ادعا زمانی مشخص میشود که این سؤال اساسی مورد بررسی و واکاوی قرار گیرد که: ساختار قدرت خلافت عباسیان چه تأثیری بر فراز و فرود تمدن اسلامی داشته است؟ بهمنظور یافتن پاسخ این پرسش با پایبندی بر روش معمول علوم تاریخی؛ یعنی…