فقهی

چکیده: موضوع پایان‌نامه احکام جزایی اهل ذمه می‌باشد که با استناد به آیات و روایات و با استفاده از نظرات و دیدگاه‌های فقهای اسلامی به روش اسنادی مورد بررسی قرار گرفته است. رساله حاضر شامل شش فصل به شرح ذیل می‌باشد: فصل اول به شرح مفردات و بیان مسئله اختصاص یافته است. در فصل دوم شرایط قرارداد ذمه و احکام کلی راجع به اهل ذمه و مسئله جزیه بررسی شده است. فصل سوم به بررسی احکام قضایی اهل ذمه از جمله دادگاه صالحه برای رسیدگی به جرائم اهل کتاب چگونگی رسیدگی به دعاوی آن‌ها و نحوه تحلیف و پذیرش شهادت…
چکیده: موضوع تحقیق حاضر طهارت و نجاست اهل کتاب می‌باشد که هدف اصلی آن همه روشن شدن حکم شرعی آن‌ها از جهت نجس یا پاک بودن است. این رساله مشتمل بر چهار فصل است، فصل اول دارای دو گفتار است در گفتار اول واژه حکم نجاست یعنی معنای کلمه نجس در لغت و اقسام و تعاریف آن به‌طور کلی بررسی شد؛ و در گفتار دوم واژه موضوعات حکم یعنی معنای کفر در لغت و اصطلاحی و اقسام و اسباب آن از قبیل انکار ضروری و انحراف اعتقادی یعنی غلات، خوارج و نواصب بررسی شد؛ و سپس در نهایت اهل کتاب…
چکیده: فقها عظیم‌الشأن تعداد اعیان نجسه را یازده مورد ذکر کرده‌اند که عبارتند از بول، مدفوع، میته، منی، خون، سگ، خوک، کافر، عرق شتر نجاست‌خوار، فقاع، مسکر و اشیاء متنجس که قابلیت تطهیر ندارند را ملحق به اعیان نجسه می‌دانند. خداوند سبحان بهره‌برداری از نعمت‌های زمین را برای بشر مجاز قرار داده است مگر اشیاء نجس که نباید از آن‌ها استفاده و بهره‌برداری کرد در این بین یکی از نجاسات کفار هستند که مردم مسلمان با توجه به ارتباطات زیادی که با آنان دارند نیاز به آگاهی از مسائل مبتلابه در مراوده با آنان را دارند و پژوهش حاضر در…
چکیده یکی از مسائل مورد اختلاف در کتاب الصوم، حکم شخص روزه داری است که در اثنای روزه ماه رمضان به سفر می‌رود. نظر مشهور آن است که چنانچه پیش از ظهر به سفر رود، روزه خود را افطار کند و در صورتی که بعد از ظهر به سفر رود، باید روزه را ادامه دهد. در مقابل، گروهی دیگر عقیده دارند که شرط جواز افطار آن است که از شب، نیت سفر بکند و در غیر این صورت، سفر پیش از ظهر همانند سفر بعد از ظهر است و افطار جایز نیست. نویسنده در این مقاله با بررسی اقوال مختلف…
چکیده: یکی از حکمت‌های ازدواج در نصوص دینی، بقای نسل است و از مهم‌ترین مسائل ازدواج، کفویت اعتقادی میان زوجین و حرمت ازدواج با کفار است. در این پژوهش سعی شده است مبانی و مستندات حرمت ازدواج زن یا مرد مسلمان با کفار بر پایه آیات و روایات فقهی تبیین شود. از نظر فقهی اگر مردی با زنی از اهل کتاب ازدواج نماید، فرزندی که از زن ذمی متولد می‌شود به مرد مسلمان ملحق می‌شود، ولی اگر زن مسلمان با مردی از اهل کتاب ازدواج کند فرزند او به کافر ملحق است نه به مسلمان. به همین دلیل، از نظر…
چکیده: مسئله بدعت از صدر اسلام به وجود آمده است و گواه بر این امر تأکید و مدح سنت و مذمت و نکوهش بدعت می‌باشد. گاهى سنت در مقابل بدعت هم قرار گرفته است، در این نگارش اولاً تعریف «سنت» بیان شده و بعد از سنت مسئله بدعت که موضوع بنده است بحث کامل از آن بیان شده. در فصل اول تعریف «سنت و بدعت» در لغت و اصطلاح و قرآن و حدیث بیان شده است؛ که بدعت ایجاد سنت‌ها و رسم‌های تازه در دین بنام دین را بدعت می‌گویند. در فصل دوم مصادیق و نمونه‌های بدعت در اسلام آورده…
چکیده: این رساله تحت عنوان بدعت و مرزهاى آن در فقه اسلامى و آنچه در این تحقیق مورد بحث واقع می‌شود بدعت و مطالب مربوط به آن و دیدگاه‌های فقهى مطرح شده و کوشش می‌شود نگرش فقهاى شیعه و پیروان مذهب امامیه در مورد بدعت و مباحث پیرامون آن و نظرات مخالفان در چهار فصل، خاتمه و نتیجه‌گیری نهایى تنظیم شده است. در فصل اول کلیات تحقیق که به بیان موضوع، سؤالی اصلى و فرعى تحقیق، فرضیه تحقیق، روش تحقیق، پیشینه و هدف تحقیق، سازمان‌دهی تحقیق، محدودیت و مشکلات تحقیق، پرداخته است. در فصل دوم به ماهیت بدعت پرداخته و…
چکیده: موضوعات این رساله در هفت فصل و یک خاتمه گرد آمده است. فصل نخست شامل تبیین واژه سنت، جایگاه آن در تشریع، ادله حجیت و گسترده آن می‌باشد. فصل دوم اختصاص به شناخت مفهوم بدعت، قیود و مقومات آن و کاربرد بدعت در نصوص اسلامی می‌یابد. فصل سوم به بررسی تقسیمات مطروحه درباره بدعت پرداخته و در ضمن آن چند شرط اساسی در تحقق بدعت نیز شرح داده می‌شود. فصل چهارم به بررسی علل و اسباب پیدایش بدعت‌ها در اسلام اختصاص یافته و بیانی مبسوط و مستوفی در این زمینه ارائه می‌شود. فصل پنجم به بیان خطوط اساسی صیانت…
چکیده: قرآن کریم به‌عنوان کتاب آسمانی و قانون حاکم بر جامعه اسلامی در آیات شریفه 33 سوره مبارکه مائده و 9 سوره حجرات به بیان احکام محاربه و بغی پرداخته است. محاربه از ریشه حرب به معنای جنگ و غارت اموال و بغی به معنای تجاوز کردن از حد اعتدال می‌باشد. برای تحقق هر جرمی به 3 عنصر نیاز می‌باشد یعنی عنصر مادی، قانونی، معنوی که در این دو جرم عناصر تشکیل‌دهنده آن ذکر گردیده است. وجوه اشتراک و افتراق این دو جرم عبارتند از اینکه هر دو جرمند و هر دو از یک نگاه جنبه سیاسی دارند و محاربه…
چکیده: محاربه و بغی در اسلام از مباحث مهمی است که اولی در حوزه جرائم علیه امنیت و آسایش عمومی شهروندان کشور اسلامی و دومی در حوزه جرائم علیه موجودیت حکومت اسلامی در منابع فقهی مورد بحث قرار گرفته است؛ اما علی‌رغم وجود دلایل و مستندات شرعی مستقل در خصوص محاربه و بغی در منابع معتبر اسلامی، در برهه‌هایی از تاریخ نوعی امتزاج و آمیختگی در مباحث راجع به بغی و محاربه مشاهده می‌گردد که این امتزاج در قانون مجازات اسلامی هم قابل مشاهده است. به‌گونه‌ای که قانون‌گذار، علی‌رغم تأکید فراوان فقها به استقلال این جرائم، نه تنها به بغی…
چکیده: یکی از عناوین حائز اهمیتِ مورد بحث در فقه و شرع، «بغی» می‏باشد. منشأ انتخاب این کلمه آیه‏ی 9 سوره‏ی مبارکه‏ی حجرات می‏باشد. وفق دستور این آیه اگر دو گروه از مؤمنان با یکدیگر مقاتله و جنگ کردند پس بایستی بین آن‌ها صلح و آشتی برقرار کرد و اگر گروهی بر دیگری تجاوز و ستم نمود، باید با ستمگر به جنگ و قتال برخاست تا به امر پروردگار گردن نهد. ولیکن اکثر فقها با استناد به این آیه‏ی شریفه، «بغی» را خروج علیه امام عادل تعریف کرده‏اند؛ اما به نظر می‏رسد در راستای تعریف «بغی» بایستی آن را به…
چکیده: «بغی» واژه‌ای قرآنی و فقهی است به معنای ظلم، فساد و تجاوز از حد و یا حق. یکی از مسائل مهم اختلاط «بغی» و «محاربه» می‌باشد که این دو موضوع کاملاً جدا از یکدیگر و بلکه متقابل هستند که در مواردی حکم «محاربه» به «بغی» سرایت کرده و خلط مبحث شده است. معنای اصطلاحی «بغی»، خروج از اطاعت امام عادل و بر حق است. در «بغی»، عناصری دخیل است تا جرم «بغی» محقق شود که در ضمن این تحقیق آورده شده است. معنای اصطلاحی «محاربه» آن است که کسی برای ترساندن مردم، سلاح بکشد و قصدش فساد در زمین…