پایان-نامه

چکیده: ائمه (ع) انسان‌های کاملی هستند که علاوه بر ویژگی‌های والای انسانی، دارای علوم بسیار گسترده‌ای نیز هستند؛ به همین جهت شایستگی آن را دارند که از لحاظ علمی نیز مورد مراجعه‌ی دیگران قرار گیرند. این تحقیق در پی آن است تا برخی از ابعاد مرجعیت علمی اهل‌بیت (ع) را با بهره‌گیری از منابع دینی فریقین تبیین نماید. در ابتدا باید به این نکته توجه کنیم که علم فقط در اختیار خداوند متعال بوده و به هر کسی که بخواهد اعطا می‌کند، اما اعطای این علوم به نحوی که موجب هدایت‌گری باشد فقط به پیامبران الهی خواهد بود. از طرف…
چکیده: با سقوط امویان و آغاز سلسله‌ی عباسیان برگ جدیدی در تاریخ اسلام رقم خورد. عباسیان‌ که با شعار «الرضا من آل محمد» به قدرت رسیده بودند با علویان و شیعیان به‌مراتب بدتر از امویان رفتار کردند و زمینه‌ی جنبش و خیزش آنان را علیه خود فراهم نمودند. این رساله به جنبش‌های علویان و شیعیان در عهد عباسیان از آغاز خلافت تا غیبت صغرا پرداخته و دیدگاه هریک از ائمه (ع) را نسبت به این جنبش‌ها مورد تجزیه و تحلیل قرار داده است. در زمان عباسیان جنبش‌های متعدد شیعی با هدف براندازی حکومت، اجرای احکام اسلامی، بازگرداندن علویان به قدرت…
چکیده: حکومت اسلامی شامل مجموعه‌ای از سازمان‌ها و ادارات اجتماعی است که برای سامان‌دهی به نظم اجتماع، نظارت بر کارها و اجرای احکام شریعت و قوانین شکل می‌گیرد. مسأله حکومت در نهج‌البلاغه و سخنان امیرالمؤمنین علی (ع) نیز بازتاب گسترده‌ای دارد و پژوهش حاضر کوشیده است تا دیدگاه خاص آن حضرت را درباره حکومت اسلامی و ویژگی‌های زمامداران مورد بررسی قرار دهد. از منظر امام علی (ع)، برقراری حکومت، نفی شرک، ایجاد عدالت، خدمت به مردم، رفع ظلم و ستم، تأمین رفاه و آسایش، برقراری امنیت و اجرای مساوات، از مهم‌ترین وظایف یک حکومت می‌باشد. البته در این زمینه، بررسی…
چکیده: ازجمله پدیده‌های مهمی که در سال‌های اخیر در دستور کار سیاست‌مداران و کانون‌های معارض با اسلام قرار داشته است، می‌توان به پروژۀ ایجاد هراس از شیعیان اشاره داشت که امروزه با عنوان شیعه هراسی از آن یادشده است. در دوران معاصر، جریانات جدید شیعه هراسی پس از پیروزی انقلاب اسلامی در ایران تقویت‌شده و با آگاهی یافتن از ظرفیت‌های ژئوپلیتیک شیعه و همچنین پس از حادثه 11 سپتامبر 2001 میلادی و فعالیت‌های رسانه‌های غربی در این راستا، برشدت شیعه هراسی افزوده‌شده است. در این پژوهش، شیعه هراسی در غرب معاصر بررسی می‌شود تا بدین پرسش پاسخ داده شود که…
چکیده: با رحلت پیامبر گرامی اسلام (ص)، بار دیگر سایه جاهلیت بر جامعه اسلامی گسترده شد و جنگ قدرت میان اصحاب شروع شد و دین به‌عنوان عامل توجیه‌کننده این نزاع سیاسی مورد استفاده قرار گرفته و بدین ترتیب، جاهلیت در قالبی نوین در جامعه بروز کرد. این روند تا جایی ادامه پیدا کرد که معاویه به قدرت رسید و با تبلیغات سنگین و ایجاد فضای بسته سیاسی مبتنی بر جهل، فریب و نیرنگ، یزید را برای خلیفه بر پیکر زخمی جامعه اسلامی تحمیل کرد. امام حسین (ع) به‌عنوان شخصیتی الهی که پرورش‌یافته دامان پیامبر اسلام (ص) بود، جامعه را در…
چکیده: در قرآن کریم واژه اصلاح در معانی مختلفی از قبیل نیکویی، آشتی دادن، رفع نقص، شایستگی، سامان‌بخشی و بهبود‌بخشی در تمام امور جاری جامعه به کار رفته است. روشن است که برای اصلاح نابرابری‌های اجتماعی و سیاسی و برچیده شدن ظلم و ستم از جامعه، وجود مصلحان، امری ضروری‌ خواهد بود. اگرچه اصلاحات در جامعه بشری شامل ابعاد گوناگون ‌دینی، سیاسی، فرهنگی و اقتصادی است، اما قرآن در ابتدا، اصلاح نفس را مورد توجه قرار داده و سپس به اصلاح جامعه در سایر حوزه‌ها پرداخته است. اصلاح خداباوری و انگاره معاد، اصلاح نگرش عمومی به حکومت بر اساس آگاهی…
چکیده: این پژوهش ضمن معرفی فرقه‌های شیعی امامیه، زیدیه و آقاخانیه و تاریخچه پیدایی هر یک از آن‌ها به رویکردهای این مذاهب در مقوله امامت می‌پردازد و مطالبی چون: تعریف امامت، ضرورت وجود امام، نحوه تعیین امام، صفات و ویژگی‌های امام مانند عصمت، علم، افضلیت و مصادیق امام را از دیدگاه این مذاهب مطرح کرده و نقاط اشتراک و افتراق آن‌ها درباره امامت را شرح می‌دهد. نویسنده در چهار فصل به این موضوعات پرداخته است. فصل اول به کلیاتی درباره مفهوم لغوی امامت و تعریف امامیه، زیدیه و آقاخانیه اختصاص دارد. در فصل دوم امامت از دیدگاه زیدیه بررسی شده…
چکیده: آثار انتظار ظهور در سازندگی فرد و جامعه موضوع این پژوهش است. تربیت به معنای ایجاد تحول در ابعاد وجودی و رفتاری انسان، عوامل گوناگونی دارد که انتظار ظهور منجی یکی از آن‌هاست. انتظار می‌تواند مثبت یا منفی باشد؛ عدم بصیرت در دین، اعتقاد به نبودن تکلیف درباره امربه‌معروف و نهی از منکر در دوران غیبت، رها کردن جامعه برای ترویج ظلم و فساد، توهم انجام کارها توسط امام زمان (عج) به‌وسیله معجزه، توهم عدم رفع تباه‌کاری‌ها جز به دست معصوم و جدایی دین از سیاست، عواملی است که انتظار ویرانگر و منفی را به همراه می‌آورد؛ اما از…
چکیده: در این پژوهش دیدگاه‌های تفسیری مفسّران شیعه و اهل سنت درباره آیات مربوط به ولایت امام علی (ع) و فضایل و ویژگی‌های ممتاز ایشان برای احراز مَسند خلافت و امامت، منعکس و احادیث نبوی مشهور در شأن آن حضرت نیز وارسی گردیده است. این نوشتار در چهار فصل و یک خاتمه سامان یافته است. نویسنده در مقدمه به بررسی ضرورت مسأله ولایت و اهمیت آن در جامعه اسلامی پرداخته و مفهوم ولایت در لغت و قرآن کریم و استعمال گوناگون این واژه در کتاب خدا و اقسام آن را ذکر می‌کند. در فصل اول وی به تبیین آیه ولایت…
چکیده: علی (ع) تنها امام معصوم از میان ائمه اطهار (ع) است که توانست در شرایط بسیار حساس و نابسامان آن روزگار، زمام حکومت را به دست گیرد. بدون تردید، یکی از مسائل عصر او دشمن‌شناسی، شیوه رفتار با مخالفان، سیاست‌ها و راه‌کارها جهت حل مشکلات به وجود آمده بود که این پژوهش به علل و زمینه‌های مخالفت‌ها، گونه‌های مخالفین، شیوه‌های مخالفان و برخورد امام با مخالفان در ابعاد مختلف، از دیدگاه نهج‌البلاغه پرداخته است. با رحلت پیامبر (ص)، علی (ع) به مدت بیست‌وپنج سال خانه‌نشین شد و پس‌ازآن خلافت ظاهری را به دست گرفت. امام علی (ع) در دوران…
چکیده: امام علی (ع) شخصیتی است که نه‌فقط شیعیان، بلکه اهل سنت نیز نسبت به فضایل فراوان ایشان معترف هستند و این بدان علت است که بخش عظیمی از این فضایل در منابع آنان انعکاس یافته است. پژوهش حاضر نیز با استفاده از منابع اهل سنت به بررسی قسمتی از این فضائل پرداخته است. امام علی (ع) اولین کسی است که به رسول خدا (ص) ایمان آورد. روایات متعددی از پیامبر اسلام (ص) بر این فضیلت بزرگ تأکید نموده و شخص امام علی (ع) نیز بارها این موضوع را بیان نموده است. در عین حال که گفتار صحابه هم شاهد…
چکیده: پیامبران الهی همگی در مرتبه یکسانی نبوده و برخی از آنان از فضیلت‌های بیشتری برخوردار بوده‌اند؛ مثلاً حضرت نوح، حضرت ابراهیم، حضرت موسی، حضرت عیسی و حضرت محمد (ع) به‌عنوان پیامبران صاحب شریعت یا اولوالعزم مطرح شده‌اند. از سوی دیگر، همه انبیای الهی اوصاف مشترکی نیز دارند که به‌واسطه آن‌ها، توسط خدا از میان مردم برای ابلاغ پیام حق‌تعالی برگزیده شده‌اند. این اوصاف مشترک عبارت است از: صدق گفتار، امانت‌داری، علاقه و دل‌سوزی برای هدایت انسان‌ها، اخلاق بی‌نظیر، نیکوکاری و احسان، عدم ترس از غیر خدا، توکل مطلق بر ذات حق‌تعالی، نرمش و حسن خلق، پیروزی در آزمایش‌های سخت،…