ادیان،-مذاهب-و-فرق

چکیده: حدیث اثناعشر که از پیامبر گرامی اسلام (ص) روایت شده و دوازده خلیفه بعد از ایشان را معرفی می‌کند، از روایاتی است که در صدور و اعتبار آن بین علمای فریقین، اختلافی وجود ندارد؛ اما تعیین مصادیق دوازده-گانه این روایت، مورد اختلاف آنان قرار گرفته است. علمای امامیه، مصادیق این روایت را منحصر در دوازده امام معصوم (ع) می‌دانند، که اولین آن‌ها علی (ع) و آخرین آن‌ها مهدی موعود (ع) می‌باشد؛ اما علمای اهل سنت در تعیین مصادیق این روایت دچار سرگردانی و تشتت فکری فراوانی شده‌اند. این پژوهش تلاش کرده است تا دیدگاه‌های اهل سنت را با مراجعه…
چکیده: درباره تاریخ پیدایش تشیع نظریات مختلفی توسط محققین و اندیشمندان شیعی، سنی و مستشرقین مطرح شده است. در این زمینه بیش از ده نظریه در کتب مختلف آمده است که از میان آن‌ها فقط دو نظریه مربوط به شیعه و بقیه از آن دانشمندان اهل سنت و مستشرقین است. در نظریاتی که از اهل سنت و مستشرقین بیان شده است، اغراض مذهبی _ سیاسی، دشمنی با تشیع و افراط کاملاً آشکار است. هدف اصلی آن‌ها از بیان این نظریات، نشان دادن مذهب تشیع به‌عنوان یک حرکت خارجی و امر عارضی است. بعضی از این نظریات به-هیچ وجه جنبه علمی…
چکیده: امامت به‌عنوان جانشینی پیامبر اسلام (ص) در رهبری نظام دینی، بر اساس اصول اعتقادی شیعه، یک منصب الهی به شمار می‌رود؛ و این جانشینی در واقع، لطفی از طرف خدای متعال برای هدایت بشر می‌باشد. بر اساس این اعتقاد، کسی که در چنین مقامی قرار می‌گیرد، در تمام زمینه‌ها، به‌غیراز دریافت وحی، جانشینی رسول خدا را به عهده دارد، پس باید امام تمامی ویژگی‌ها و خصوصیات پیامبر، مانند عصمت، علم لدنّی و کمالات و فضایل لازم را داشته باشد. یکی از این ویژگی‌های خاص، جایگاه علمی امام است که بر اساس دیدگاه شیعه، اهل‌بیت (ع) عالم‌ترین و داناترین افراد…
چکیده: بیست و سومین آیه‌ی سوره‌ی شوری به نام آیه‌ی «مودت» و یا آیه‌ی «قربی» مشهور گردیده است. در مورد تفسیر این آیه، بین مفسران شیعه و اهل سنت اختلاف فراوانی وجود دارد. تمام علمای شیعه، این آیه را در شأن گروهی خاص از اهل‌بیت پیامبر اسلام دانسته، و مودّت ایشان را به‌عنوان اجر رسالت بر همه‌ی مسلمانان واجب می‌دانند. ولی اهل سنت در تعیین مصداق این آیه، با شیعیان اختلاف نظر داشته و اقوال مختلفی را در این زمینه بیان کرده‌اند. بیشتر مفسران اهل سنت مصداق «القربی» در این آیه را قریش می‌دانند. همچنین در نوع استثناء «إلا المودّه…
چکیده: کافی و صحیح مسلم توسط دو نفر از علمای بزرگ شیعه و اهل سنت و باانگیزه‌ی پاسخ‌گویی به نیاز جامعه و همچنین با هدف جمع احادیث و آثار صحیح تألیف شده‌اند که تاکنون نیز جایگاه بالای خود در میان کتب حدیثی فریقین را حفظ کرده‌اند. بررسی و تبیین سیمای رسول خدا (ص) از منظر دو کتاب مذکور، هدف اصلی این پژوهش می‌باشد. ذکر اوصاف متعدد پیامبر اکرم (ص) در قرآن حاکی از آن است که ایشان در بالاترین مرتبه‌ی کمال بوده و خداوند متعال تمامی صفات کمالیه را در وجود آن حضرت قرار داده است. بخشی از روایات دو…
چکیده: در این پایان‌نامه، مسئله غیبت از منظر شیعه و اهل سنت و نیز اثبات اصل غیبت از قرآن و سنت، فواید امام غائب و تأثیر عقیده به غیبت پژوهش و بررسی شده است. نویسنده در پنج بخش، پی بردن به عوامل اصلی غیبت، پاسخ شبهه‌های مربوط به مهدویت، نقش امام عصر (عج) در رهبری جامعه در زمان غیبت، معرفی دیدگاه‌های انحرافی درباره غیبت امام عصر (عج) و دیدگاه‌های شیعه و اهل سنت را در این زمینه طرح نموده است. بخش اول پایان‌نامه، ابتدا به طرح کلیاتی از تحقیق، پیشینه و تاریخچه آن، حدود و قلمرو تحقیق پرداخته و در…
چکیده: در این پایان‌نامه، سعی شده است، جنبش‌ها و فعالیت‌های سیاسی و فرهنگی شیعیان غیر امامی، مانند اسماعیلیه و زیدیه در دوران غیبت صغرا (260 تا 329 ق) تجزیه و تحلیل تاریخی شود. نویسنده، در دو بخش فعالیت‌های سیاسی و فرهنگی زیدیه و اسماعیلیه را در دوران غیبت صغرا و برخی از فعالیت‌ها و جنبش‌ها که به تشکیل حکومت شیعی نیز منجر شده است. همچنین حوادث مهم سیاسی و اجتماعی و اوضاع فرهنگی شیعیان غیر امامی در این عصر را، گزارش کرده است. در بخش اول، به معرفی زیدیه در عصر غیبت صغرا پرداخته و وضعیت سیاسی زیدیه در عصر…
چکیده: تحقیق حاضر به تبیین برخی کمالات مشترک حضرت محمد بن عبدالله (ص) و عیسی بن مریم (ع) می‌پردازد. نویسنده معتقد است هر یک از این دو پیامبر الهی دارای کمالاتی منحصربه‌فرد و کامل‌ترین و بافضیلت‌ترین خلق الهی هستند. وی به بعضی شبهه‌ها در زمینه شخصیت و کمالات وجودی این دو پیامبر نیز پاسخ می‌دهد. نگارنده پژوهش خود را در چهار فصل سامان داده است. در فصل اول کلیاتی از واژگانی مانند کمال، نبی و رسول مطرح می‌شود. در فصل دوم به معرفی شخصیت و فضایل پیامبر اسلام (ص)، افضل بودن ایشان از فرشتگان الهی، اولویت آن حضرت بر سایر…
چکیده: امام حسین (ع) در میان تمام مسلمانان، اعم از شیعه و اهل سنت، جایگاهی والا و مقامی بلندمرتبه دارد؛ و تحقیق حاضر، به بررسی و تبیین ابعاد مختلف شخصیت آن حضرت از دیدگاه تفاسیر اهل سنت و شیعه پرداخته است. به دلیل آن‌که امام حسین (ع) و سایر اهل‌بیت (ع)، به پیامبر گرامی اسلام (ص) منتسب هستند، مودت و محبت آنان به عنوان اجر رسالت پیامبر خدا (ص) محسوب می‌شود و این مسئله‌ای است که مفسران فریقین ذیل آیه مودت، با تفصیل آن را بیان کرده‌اند. مسئله علم امام، آگاهی امام به علم غیب، ضرورت علم امام، عصمت امام…
چکیده: با توجه به اهمیت مسئله جانشینی پیامبر اسلام (ص) نزد تمام فرق اسلامی، پژوهش حاضر به تبیین مسئله جانشینی پیامبر (ص) در منابع روایی اهل سنت پرداخته و این روایات را از حیث سند و دلالت بررسی کرده است. بر اساس آموزه‌های اسلام، مرجعیت دینی، ریاست عامه و رهبری سیاسی، منصب قضا و مقامات عالی معنوی، از شئون انبیای الهی و جانشینان ایشان است. همچنین با توجه به فراهم نشدن زمینه تبیین همه احکام و معارف اسلامی در زمان پیامبر از سویی و جاودانه بودن دین اسلام از سوی دیگر، عقل حکم می‌کند که خداوند جانشینی هم‌طراز با مقام…
چکیده: پژوهش حاضر به بررسی تاریخ تشیع در خراسان بزرگ پرداخته است. مرو از زیباترین شهرهای خراسان بزرگ است که بخشی از آن در ترکمنستان کنونی قرار دارد و شیعیان آنجا به زبان ترکی صحبت می‌کنند. عمده‌ترین مرکز تشیع در مرو، شهرک بایرام علی می‌باشد. از حاکمان این خطه می‌توان به جُعده که در سال 37 هجری از سوی امام علی منصوب شد و مأمون که در سال 186 هجری از سوی پدرش بر منطقه‌ای وسیع‌تر شامل خراسان، قسمتی از ایران، هند، کابل و ترکمنستان گماشته شد، نام برد. در سال‌های 125 و 127 هجری، شیعیان به رهبری یحیی بن…
چکیده: اهل‌بیت (ع) نه‌تنها نزد شیعیان بلکه نزد اهل سنت نیز، از احترام و عظمت برخوردارند؛ به همین جهت تبیین جایگاه و مقام اهل‌بیت (ع) در منابع اهل سنت می‌تواند پاسخگوی بسیاری از سؤالات و شبهات باشد. در عبارات و اقوال اهل سنت، اصطلاح «خمسه‌ی مطهره» بر اهل‌بیت (ع) اطلاق شده است و برخی از روایات ایشان نیز بر این مطلب گواه است. البته برخی از آن‌ها در آثار خود، اقوال مخالفی را نیز مطرح کرده‌اند، اما دلایل متعدد از‌جمله سیاق آیه‌ی تطهیر، حکایت از مردود بودن آن می‌کند. همچنین بر اساس روایات موجود در منابع اهل سنت، مقصود از…