فقهی

چکیده: این رساله حاوی موضوع مهم متعه و شبهات آن می‌باشد که از صدر اسلام تا امروز یکی از مسائل ضروری و مبتلابه انسان‌ها بوده و هست، در حقیقت دو موضوع را در خود اختصاص داده و جمع کرده است، یکی اصل اثبات و مشروعیت متعه و دیگری شبهات وارده به آن و جواب آن شبهات. هدف از تدوین این پایان‌نامه، دفاع از حریم تشیع و اسلام ناب محمدی (ص) است و نیز آشنا کردن مسلمین (اعم از شیعه و سنی) به این موضوع مهم و بیان اینکه مشروعیت متعه در شریعت اسلام ثابت است و در زمان پیامبر (ص)…

چکیده: رساله حاضر با موضوع بررسی ایجاب و قبول در وصیت از دیدگاه فقه امامیه و حقوق ایران، از نوع پژوهش‎‌های بنیادی می‎باشد که با به‌کارگیری از روش توصیفی تحلیلی و با استفاده از مطالعات کتابخانه‎ای سعی در رسیدن به هدف موردنظر را دارد. همه فقها اتفاق‌نظر دارند که وصیت نیازمند به ایجاب از طرف موصی می‎باشد؛ ولی در مورد قبول موصی‎له اختلاف نظر است. با توجه به بررسی‎های حاصله، مشهور فقها عقیده دارند که قبول در تحقق وصیت و تملیک «موصی به» نقش اساسی داشته و بدون قبول موصی‎له، مورد وصیت به تملیک او در نخواهد آمد و قبول…

چکیده: اختلاف در ماهیت وصیت سابقه هم‌طراز با تاریخ فقه دارد. دو نظریه در زمینه ماهیت وصیت وجود دارد. برخی از فقها و نویسندگان پیرو نظریه عقد بودن وصیت و برخی دیگر پیرو نظریه ایقاع بودن وصیت می‌باشند. هر گروه در راستای اثبات مبانی نظریه خود ادله‌ای ارائه نموده و به نقد ادله گروه دیگر پرداخته است. ماحصل این اختلاف نظرات را می‌توان در قالب آثار ارزشمند بجای مانده در حوزه وصیت دید. نظر مشهور و اکثریت فقها وصیت را عقد می‌داند. بر این نظریه از سوی طرفداران ایقاع بودن وصیت انتقاداتی وارد شده که برخی از آن‌ها تا کنون…

چکیده: وصیت از جانب شارع مقدس به این منظور جعل و تشریع گردیده که کرامت و منزلت عالیه‌ی انسان رعایت شود و فرصتی جهت انجام امور خیر و نیک با واگذاری انجام آن‌ها به دیگران برای پس از مرگ حاصل شود. اهلیت عام و مالکیت شخص ایجاب می‌کند که تا زمانی که زنده است بتواند هر نوع تصرفی را که مباین با نظم عمومی و مصالح اجتماعی نیست در اموال خود انجام دهد. گاهی این تصرفات مربوط به زمان حیات و زندگی است و گاهی مربوط به بعد از موت می‌باشد. انجام تصرفات در اموال برای بعد از موت، موضوعی…

چکیده: نگارش حاضر به سه بخش تنظیم شده است: در بخش اول ضمن بیان تاریخچه، به‌ضرورت، اهمیت و فایده مطالعات و بررسی تطبیقی آن پرداخته شده است. سپس شناختی از ادیان و مذاهب و واژه اقلیت ارائه شده است. در بخش دوم، قاعده الزام که یکی از قواعد مهم فقهی شیعه است و ارتباط این قاعده را با مذاهب اهل سنت و اقلیت‌های دینی بررسی نموده است. در بخش سوم، مواد قانون مدنی ایران در خصوص وصیت را ماده به ماده به طور اجمال بررسی و با مقررات احوال شخصیه اقلیت‌های دینی ایران مقایسه و نظریات مذاهب چهارگانه اهل سنت…

چکیده: با توجه به آن‌که وصیت از اسباب انتقال مالکیت محسوب شده و در خارج کردن آن از ترکه بر ارث مقدّم می‌باشد و از طرف دیگر این اختیار به موصی داده شده است تا هرگونه که می‌خواهد وصیت کند و پس از فوت، اراده موصی از طرق گوناگون قابل‌کشف خواهد بود نافذ بودن چنین وصایایی، تابع شرایط و احکام خاصی است که تعیین حدود اختیارات موصی، تنفیذ وصیت مازاد بر ثلث و نقش قبول و ردّ وصیت و نیز اجازه ورثه نسبت به مازاد بر ثلث از جمله مهم‌ترین مباحثی است که در این پایان‌نامه به بررسی و تحلیل…

چکیده: وصیت عبارت است از تملیک عین یا منفعت یا مسلط کردن بر تصرف بعد از موت. در نظام حقوقی اسلام وصیت محدود به ثلث اموال موصی می‌باشد و در قسمت بیشتر از ثلث، نفوذ وصیت منوط به اجازه وراث است. این قول، قول مشهور فقها می‌باشد که برای نظر خودشان دلیل‌هایی مانند قرآن و روایات وارده در این باب و اجماع را ذکر کرده‌اند. در مقابل فقهایی بوده‌اند که به عدم نیاز به اجازه ورثه در بیشتر از ثلث قائل هستند. این گروه نیز برای نظر خویش دلیل‌هایی مانند اصل و روایات مشعر یا ظاهر در این قول را…

چکیده: بشریت عموماً و ادیان خصوصاً و اسلام بالأخص به حفظ حرث و نسل تأکید دارند؛ بنابراین امروز نیز خانواده، به‌عنوان هسته مرکزی جامعه بشری، نقشی بی‌بدیل در امر توالد و تناسب دارد و هرگونه اختلال در روند طبیعی تکثیر نسل؛ هر چند ممکن است آثار جسمی سوئی نداشته باشد اما ضابطه‌مند نبودن آن آثار سوء اخلاقی و حقوقی در پی خواهد داشت. مسئله کودک آزمایشگاهی که موضوع بررسی و تحقیق در این نوشتارقرار گرفته است، یکی از پدیده‌های نوینی است که با شکوفایی دانش بشری مطرح شده و بالتبع منشأ ایجاد مسائل مختلف حقوقی شده است. وجود پرسش‌هایی مطرح…

چکیده: وصیت، یکی از سنت‌های پسندیده‌ای است که قبل از اسلام در میان اعراب رواج داشت؛ پس از ظهور اسلام نیز با توجه به تأکیدهای قرآن در خصوص وصیت و نصیحت، این سنت ادامه یافت. مفهوم وصیت در عصر اسلامی تحول ویژه‌ای یافت و با توجه به نظام جدیدی که بر جامعه حاکم شده بود، موضوعاتی که در وصیت‌های دوره‌ی پیش مورد اهمیت بود، تغییر کرد و به جای آن مفاهیم جدیدی در وصایا شکل گرفت. به طوری که نمی‌توان وصیت این دوره را با دوره‌ی قبل کاملاً مشابه دانست. پس از ظهور اسلام، اعراب، به شدت، تحت تأثیر وحی…

چکیده: در این پژوهش، به بررسی و تبیین فقهی و حقوقی بحث وصیت با محوریت آراء صاحب جواهر و تطبیق آن با قانون مدنی پرداخته شده است. در بین فقها تعریف جامع و کاملی برای وصیت وجود ندارد و هر تعریفی با نوعی نقض و ایراد مواجه است. صاحب جواهر وصیت را عقدی می‌داند که ثمره آن تملیک عین یا منفعت بعد از وفات است. از نگاه ایشان این تعریف فقط وصیت تملیکی را در برمی‌گیرد، ولی در خصوص ماهیت وصیت عهدی به نظر می‌رسد ایشان، وصیت عهدی را عقد نمی‌دانند. قانون مدنی ایران پس از تقسیم وصیت به تملیکی…

چکیده: متن رساله حاضر در دو فصل تنظیم شده است: در فصل اول از کلیات تولیت صحبت شده است و مباحثی که ضرورت داشت، مورد مطالعه قرار گرفت؛ و در فصل دوم، اعمال متولی و مصادیق اداره وقف مورد بررسی قرار گرفته است و آنچه که متولی باید در راستای وظایف خود انجام دهد، در حد مقدور، بیان شده است؛ اما قبل از ورود به متن رساله و بحث اصلی آن، لازم دانستم تا از وقف سخن گفته شود و برای آشنایی، بدانیم که وقف چیست و شرایط آن کدام است تا شناخت جایگاه اداره وقف در سازمان حقوقی وقف…

 چکیده: طبق اصل آزادی قراردادها افراد تا آنجا که اراده خود را محدود نکرده باشند در انعقاد و عدم انعقاد عقد مختار می‌باشند و می‌توانند شرایط و مقررات آن را تا حدی که مغایر با مقتضای ذات عقد، قانون، شرع، اخلاق حسنه و نظم عمومی نباشد تغییر بدهند. وقف نیز یکی از عقود شایع در جامعه اسلامی می‌باشد و واقف تا حدی که اراده خود را محدود نکرده باشد در انعقاد و عدم انعقاد وقف مختارمی باشد و می‌تواند شرایط آن را تا حدی که با معیار کلی پیش گفته مغایرت نداشته باشد تغییر دهد و شروط گونان قراردادی در…