فقهی

چکیده: در این مجموعه سعی بر آن است که ضمن شناسایی و معرفی مشهورترین فقهای شیعه، از قرن ششم تا هشتم هجری (ابن حمزه – ابن زهره – ابن ادریس – محقق حلی، یحیی بن سعید حلی و علامه حلی) روش آنان در تدوین و تبیین احکام شرعی و مسائل فقهی و تحولاتی که احیاناً درروند فقه اسلامی ایجاد کرده‌اند، ذکر شود. لذا مباحث این مجموعه بر اساس محورهای زیر می‌باشد: 1) شرح‌حال فقهای مشهوری که از قرن ششم تا هشتم هجری می‌زیسته‌اند. 2) گفتار دانشمندان شیعه و سنی در مورد آن‌ها. 3) اساتید و شاگردان آنان. 4) فتاوای نادر…

چکیده: مهر المتعه از اقسام مهریه است که بعد از اسلام با تکیه‌بر منابع فقه موردپذیرش قرارگرفته است درعین‌حال از جهت دایره شمول و مصادیق آن اختلافات جزئی میان فقهای شیعه از یک‌سو و میان فقهای شیعه و اهل سنت از سوی دیگر در مورد مفهوم و مصادیق آن وجود دارد در این تحقیق در نظر است با روش تحلیلی و توصیفی و با استناد به منابع فقهی و اقوال فقها ضمن بررسی مفهوم مهرالمتعه، مصادیق آن نیز شمارش شود؛ و حکم تکلیفی ادای این مهریه و احکام فرعی مرتبط دیگر نیز موردبررسی قرار گیرد. پرداخت مهريه بر زوج واجب…

چکیده: این تحقیق در سه فصل به شرح زیر تدوین و نگارش یافته است. فصل اول با عنوان «کلیات» به دنبال پاسخ‌گویی به مفهوم شناسی موضوع تحقیق: «هویت و احکام زن و مرد از منظر قرآن و احادیث شیعه» می‌باشد. در فصل دوم با تجزیه‌وتحلیل و بررسی آیات و روایات شیعه به موضوع هویت و احکام مرد و زن در نظام خلقت و آفرینش پرداخته‌شده است و در آن روایات صحیح از غیر صحیح مشخص‌شده و نظر کسانی که منطبق بر آیات و روایات صحیح بوده انتخاب‌شده است. فصل سوم شامل چند بخش می‌باشد که در بخش اول به هویت…

چکیده: در عصر حاضر با توجه به پیچیدگی وضعیت زندگی در جوامع انسانی، مسائل اجتماعی از قبیل سقط‌جنین و جلوگیری از بارداری و تنظیم خانواده از مسائل مهم به‌حساب آمده و موردتوجه قرار دارد. دیدگاه کلیسای کاتولیک درباره این مسائل بسیار سخنگیرانه و غیرقابل انعطاف می‌باشد و رهبران و مقامات رسمی این کلیسا یعنی پاپ‌ها، هرگونه سقط‌جنین و جلوگیری از بارداری را ممنوع، نامشروع و گناه کبیره می‌دانند. برخلاف این مکتب، آموزه‌های فقه شیعه درباره این دو موضوع، به نظر می‌رسد که بسیار انعطاف‌پذیر و واقع‌بینانه می‌باشد و ظرفیت پاسخگویی به بسیاری از مسائل و مشکلات اجتماعی جوامع مختلف بشری…

چکیده: اصطلاح احوال شخصیه یکی از موضوعات مهم و مطرح در حوزه حقوق خصوصی است که بین اهل‌فن بر سر تعریف و بیان مصادیق آن اختلاف‌نظر وجود دارد. لذا سعی ما در این پژوهش تببین این تأسیس حقوقی و سپس توضیح و تشریح مبانی فقهی احکام ارث مندرج در قانون احوال شخصیه اهل تشیع افغانستان به‌عنوان یکی از مصادیق آن می‌باشد. با عنایت به این موضوع، پژوهش حاضر از دو فصل کلی تشکیل‌شده است. درفصل نخست که خود شامل دو بخش است، ابتدائاً اصطلاح احوال شخصیه و مسائل آن در ارتباط با شیعیان افغانستان موردبحث و بررسی قرارگرفته و در…

چکیده: در این پایان‌نامه، احکام فقهی مستفاد از آیات مهر با استفاده از منابع فقهی، تفسیری و روایی مورد بررسی قرار گرفته است. احکام مربوط به مقدار مهرالمسمی، مالکیت در مهر، حقّ حبس، خلوت در مهر، احکام مهر المتعه و مهرالمثل، متعه در هنگام فوت زوجین، نکاح بدون تعیین مهر، حکم مهر در طلاق قبل از دخول و نمائات آن، حرمت پس گرفتن مهریه و بخشیدن مهر توسط زنان که با استفاده از ادله فقهی، روایی در راستای آیات مهر مورد اثبات قرار گرفته است. به‌طور کلی آنچه که از آیات به دست می‌آید این است که خداوند پرداخت مهر…

 چکیده: هدف از این پژوهش بیان نظر و آرای فقهای امامیه در ادوار فقه در باب مهر، نفقه و ارث زن است. ماحصل و نتیجه این پایان‌نامه با توجه به تفحص و جستجوی به‌عمل‌آمده عبارت است از این‌که در سیر تاریخی مهر اندازه مشخصی نداشته و زمان دریافت مهر زمانی است که زن آن را مطالبه کند فقط سید مرتضی برای مهر اندازه مشخص کرده است که از مهر السنه زیادتر نشود. اندازه و جنس نفقه به عرف و شهری که زن در آن زندگی می‌کند بستگی دارد و مقدار مشخصی ندارد. معیار آن، هرآن چه زن به آن نیاز…

چکیده: پژوهش حاضر به بررسی موارد عِرضی و آبرویی حق‌الناس از دیدگاه مذاهب خمسه پرداخته است. روش تحقیق در این پژوهش توصیفی و تحلیلی است و با روش کتابخانه‌ای به گردآوری اطلاعات از کتب معتبر خواهیم پرداخت. سرمایه‌ی بزرگ انسان در زندگی آبرو و شخصیت او است. آبروی اشخاص گاهی به‌طور غیرواقعی مورد هتک قرار می‌گیرد. شخصی که کار خلافی را مرتکب نشده به‌راحتی توسط دیگران متهم می‌شود. مذاهب خمسه همگی اتفاق دارند که بهتان، قذف، شهادت دروغ و سبّ از موارد نقض عِرضی و آبرویی غیرواقعی هستند. آبروی اشخاص گاهی منطبق با واقعیت مورد نقض قرار می‌گیرد. مذاهب خمسه…

چکیده: حقوق در یک تقسیم‌بندی کلی به سه دسته حق‌الله، حق‌النفس و حق‌الناس تقسیم می‌شوند و فطرت، دین و عرف از جمله مبانی حق‌الناس یا منشأ ایجاد آن به شمار می‌آیند. به عبارتی انسان موجودی است که در مقایسه با دیگر موجودات هستی دارای کرامت ذاتی است و همین امر امتیاز یا حقوقی را برای او ایجاد می‌کند. از سوی دیگر موجودی اجتماعی است یعنی بالطبع یا به‌ ضرورت به‌صورت گروهی زندگی می‌کند و با توجه به تضاد و تزاحمی که معمولاً بین منافع انسان‌ها وجود دارد، برای جلوگیری از ستیز و نزاع و هرج و مرج در اجتماع، وجود…