اخلاقی

بخشی از مقاله: «اخلاص» شریفترین مرتبه رفتار و زمینه ساز کسب عالی ترین مراتب اخلاقی است. از آنجا که اخلاص، مجمع همه فضایل و در عین حال درمان رذایل اخلاقی نیز هست، یکی از مهمترین موارد اصلاح فرد و جامعه و زیر بنای تشکیل مدینه فاضله است. در این راستا در گام نخست ضرورت شناخت اخلاص (عمل به وظیفه) در راستای فرمان الهی و سپس مراتب تربیتی دستیابی به آن مد نظر است که سرانجام، ارائه راهکارهای تربیتی عملی برای رهایی از موانع دستیابی به اخلاص ارائه خواهد شد. مراجعه به منابع تفسیری و روایی با رویکرد تحلیلی – تربیتی…

برای ما مسلمانان که علاقۀ دو همسر را به یکدیگر یکی از نشانه های بارز وجود خداوند میدانیم، و نکاح را «سنت» و تجرد را یک نوع «شر» حساب میکنیم هنگامی که میخوانیم یا میشنویم بعضی آئین ها علاقۀ جنسی را ذاتا پلید، و آمیزش جنسی را (و لو با همسر مشروع و قانونی) موجب تباهی و سقوط میدانند، دچار تعجب میشویم. عجب تر آنکه میگویند: دنیای قدیم عموما گرفتار این «وهم» بوده است، برتر اندراسل فیلسوف اجتماعی مشهور معاصر میگوید: «عوامل و عقاید مخالف جنسیت در اعصار خیلی قدیم وجود داشته و بخصوص در هر جا که مسیحیت و…

چکیده خداوند به مدد ابزارهای وجودی که در اختیار انسان قرارداده، از انسان با «تعالوا» دعوت می‌کند. چنان‌چه انسان از قوّه وهم و خیال گذر کند و رتبه وجودی خویش را به عقل، مزیّن و متعالی نماید، با تکیه بر امید مطلوب که از آن به رحمت الهی تعبیر شده است، پویا و متوکّل، راه تعالی را در پیش می‌گیرد و به دعوت خداوند لبّیک می‌گوید. گرچه آرزو و امید، ودیعه‌های الهی در ضمیر انسان‌هاست، امّا آرزوهای واهی که بدون پشتوانه عقل و عمل، انسان را به خود مشغول می‌کنند، نتیجه‌ای جز حسرت و خسران ابدی در پی نخواهند داشت….

«هرکس که دوست دارد عاقبت بخیر بوده و با ایمان کامل و با دلی پاک از دنیا برود، حتما باید متاهل باشد» پیامبر اسلام (صلی الله علیه و آله) بهترین وسیله برای بقای نسل بشر و حفظ عفت عمومی جامعه بشری و احساس آرامش؛ مساله ازدواج است که خواسته طبیعی انسان است و اسلام هم روی آن تاکید زیادی نموده و جوانان را تشویق به ازدواج کرده است و ازدواج را ضامن بقای بشر می داند. زیرا منظور از ازدواج تنها امور مادی و ظاهری نیست که آنها جذب یکدیگر شوند، بلکه نکته مهم تر و باریک تری هم وجود…

چکیده: در قـرآن نـیروی مـعنوی عـظیمی هست که در نفس مخاطب تأثیر شگرف بر جای می گذارد، این نیرو باعث بیداری و وجدان و تحریک احساس و شعور و صیقل روح وی می شود و ادراک و تفکرش را بیدار و بصیرتش را جلا می بخشد، به همین دلیل است که انسان پس از این که در معرض تأثیر قرآن قرار می گیرد، ناگهان تبدیل به انسانی می شود که گویا تازه آفریده شده است. از این روی شـفابخشی قرآن و راهکارهایی که برای مقابله با فشارهای روحی و تأمین بهداشت روانی انسان بیان کرده، مورد توجه بسیاری از پژوهشگران…

چکیده : پژوهش حاضر شامل هشت فصل با این موضوعات است: فصل اول، واژه ‏شناسی: بررسی لغوی و اصطلاحی طمأنینه و آرامش روانی؛ فصل دوم، روان‏درمانی در قرآن: رابطه ‏ی ایمان و احساس امنیّت، ایمان و احساس وابستگی به گروه؛ فصل سوم، روش قرآن در روان درمانی: ایمان به توحید، تقوی، عبادت، نماز، روزه،…؛ فصل چهارم، تأثیر فضایل اخلاقی در روان انسان: صبر، توبه، توکّل، تفکّر و تدبّر، قناعت؛ فصل پنجم، تأثیر صفات منفی در روان انسان: قساوت قلب، عجب و خودپسندی، خشم و غضب، حسد، وسوسه ‏ها یا اندیشه‏ های انحرافی، راه‏ ها و مجاری نفوذ شیطان در انسان،…

چکیده: آرامش و طمانینه یعنی انسان در عزم و اراده خود استقرار و آرامش داشته و هیچگونه اضطراب و نگرانی به خود راه ندهد. قرآن کریم در میان امواج نگرانی ها و اضطراب ها ذکر خدا، الا بذکر الله تطمئن القلوب را به عنوان برترین داروی آرام‌بخش و شفا دهنده قلبها معرفی می‌کند و پروردگار آن را از خلوص ایمان و از مواهب بزرگ خود شمرده است ، تمام ناآرامی ها و اضطرابها با یاد خدا مهار می‌گردند، ایمان راسخ و محکمی که از مطالعه ریزه‌کاری ها و اسرار شگفت‌انگیز این جهان پهناور سرچشمه می‌گیرد قلبها را لبریز از عشق…

چکیده: این مجموعه با جمع‌آوری وصایا و سفارشات تأکیدی از منبع گهربار نهج‌البلاغـه و دسته‌بندی در دو گروه عرفانی و اخلاقی به شیوه توصیفی – کتابخانه‌ای مشتمل بر فصل‌های ذیل گردآوری شده است. در فصل اول به معرفی پژوهش و فصل دوم با عنوان تعریف مفاهیم و کلیات به توضیح عرفان، اخلاق، عرفان مثبت و منفی، لزوم تهذیب نفس، محتوی علم اخلاق و درنهایت چگونگی ارتباط عرفان و اخلاق پرداخته‌ایم؛ در فصل سوم که مشتمل بر دو بخش تحلیل محتوایی وصایای اخلاقی و عرفانی می‌باشد قصد داریم که به تمام پرسش‌های مطروحه در سؤالات تحقیق پاسخ دهیم. از این پژوهش…

چکیده: یکی از افتخارات بزرگ آیین مقدس اسلام، توجه خاص و تأکید فراوان در نظام خانواده است. اهمیت ازدواج و تشکیل خانواده و برقراری روابط سالم میان زن و مرد، والدین و اولاد، امروز بر کسی پوشیده نیست. جامعه یک مجموعه‌ای است متشکل از افراد که طبق قوانین خاص با هم زندگی می‌کنند، اگر افراد آن جامعه دارای استعداد خوب و سپس اخلاق و روحیات عالی باشند، آن جامعه نیز موفق خواهد بود. باید مرد و زن همواره از دیدن یکدیگر لذّت می‌برند و در کارهای مربوط به خود نشاط و آمادگی بیشتری برای حل مشکلات و یا استقامت در…

چکیده دین اسلام همواره بر بهداشت جسم و جان تأکید فراوان دارد. در قران حدود ۶۲۳۶ آیه در زمینه پرورش صحیح انسان و حفظ بهداشت روان که بیش از ۳۰۰ آیه در قرآن بطور مستقیم یا غیر مستقیم موضوع غذا و تغذیه را به چالش کشیده است. در رابطه با تغذیه سالم، رهنمودها و آموخته های متعددی در قرآن ارائه گردیده است. یکی از آیه های شاخص در این رابطه عبارت است از: «و ننزل من القرآن ما هو شفاء و رحمه للمومنین». تغذیه عامل حیاتی دوران بارداری است که از یک سو بر سلامت و تندرستی مادر و جنین…

چکیده: موضوع این پایان نامه، امانت داری و جایگاه آن در قرآن و سنت می باشد. به معنای آرامش قلب است و امانت داری یک خصلت معنوی و روحانی است که « امن » امانت از ریشه در روح و روان انسان های پاک سیرت وجود دارد و همواره در گفتار، رفتار و کردار و اعمال آنان نمایان است. امانت به دو صورت معنوی و مادی است که در هر دو مورد باید امانت داران به حفظ امانت و عمل طبق وظایف مقرر، همت گمارند و گر نه خائن به امانت محسوب م یشوند. اهمیت امانت داری را از آیات…

چکیده یکی از آیات مهمّ قرآن که اشاره به مقام والای انسان دارد، آیه امانت می‌باشد که از متشابهات قرآن است. تاکنون برای تفسیر واژه «امانت» در این آیه، مصداق‌های متفاوت و زیادی بیان شده است که ابهام آیه را بیشتر می‌کند. این نوشتار برای تفسیر امانت در آیه مذکور با تحلیل تفاسیر، روایات، سایر آیات مربوط به امانت و شواهد موجود در آیه 73 سوره احزاب، بسیاری از مصادیق مذکور را رَد می‌کند؛ زیرا این امانت، امری مربوط به دین حقّ و مقسّم انسان‌ها به سه دسته منافق، مشرک و مؤمن است، امّا بسیاری از مصادیق بیان شده برای…